İsrâ Sûresi - Mustafa Çevik Meali (Ayetler Konu Bütünlüğü İçinde)

İlmi ve gücü sınırsız olan yüce Allah, âyetlerinden bir kısmını göstermek için kulunu gecenin bir vaktinde, Mescid-i Haram’dan, çevresini mübarek kıldığı Mescid-i Aksa’ya yürüttü. Şüphesiz Allah her şeyi gören, işiten ve dilediği her şeyi yapmaya güç yetirendir.

Biz Musa’yı da (gecenin bir vaktinde yürütüp) vahye muhatap kıldık. Ona Kitab’ı verdik ve Allah’tan başkasının vekil edinilmeyeceğini bildirip İsrailoğulları için bir hidayet rehberi kıldık.

Sizler, ey Nûh’la birlikte gemide taşıdıklarımızın soyundan gelenler! Unutmayın ki atanız Nûh da, insanları bu doğrulara çağıran ve Rabbine çok şükreden bir kuldu.

Kitapta İsrailoğullarına şunu da bildirdik; siz uyarılarımıza aldırış etmeyip davet edildiğiniz hayat nizamına sırt dönüp kibirlenip azgınlaşarak yeryüzünde iki defa bozgunculuk çıkardınız.

Biz de azgınlaşıp başkaldırmanız sebebiyle birinci uyarının vakti geldiğinde, çok güçlü ve saldırgan kullarımızı üzerinize gönderdik, onlar da sizi yok etmek üzere ülkenize girip ev ev dolaşıp, köşe bucak talan edip, yakıp yıktılar. İşte bu yapılan uyarılara kulak asmayanlar için Allah’ın koyduğu yasasıdır.

Bundan gereken dersleri çıkarmanız ve kendinizi düzeltmeniz için bir süre sonra da düşmanlarınıza üstün gelmenizi sağladık ve size evlatlar, mallar ihsan ederek sayınızı artırdık, ayrıca şu temel kuralı bir kez daha hatırlattık: “Şayet Allah adına yapılmakta olan davete uyar da, O’nun ahlakı ile ahlaklanırsanız bunun yararını görür, kendinize iyilik etmiş olursunuz, yok eğer biz bildiğimizi yapıp kendi nizam ve ahlakımızı kendimiz oluşturacağız der, Rabbinize isyan eder, başkaldırırsanız kendinize kötülük yapar, ikinci uyarının da vaktini getirirsiniz.” Nitekim siz bu uyarıyı da dikkate almayınca ikinci defa şeref ve itibarınız, düşmanlarınız tarafından ayaklar altına alındı, öncekinde olduğu gibi mabedinize girip ele geçirdikleri her şeyi paramparça ettiler.

Ey İsrailoğulları! Bunlardan gereken dersleri çıkarır, Rabbinizin davetine yönelirseniz, Rabbiniz size merhamet ve rahmetiyle muamele eder. Fakat yine bildiğinizi yapmaya kalkıp zulüm ve bozgunculuğa dönerseniz Biz de azap etmeye geri döneriz. Unutmayın ki böyleleri için cehennemde de çok çetin bir azap vardır.

Gerçek şu ki, gönderilmekte olan bu Kur’an, dileyeni tek doğru yola iletir ve onu yaşama gayreti içinde olan mü’minlere ödüllerinin çok büyük olacağını müjdeler.

Dünya hayatlarında yaptıklarının karşılığını âhirette göreceklerine inanmayanlara ise dehşetli bir azabın onları beklediğini haber verir. İnsan çok acelecidir, haberi verilen azabı, “Şimdiden getir de görelim.” diyerek iyi bir şey ister gibi kötülükleri de ister.

Biz geceyi ve gündüzü de iki âyet kıldık. Kurduğumuz nizam ve ona uygun yasa gereği, gece âyetinin ardından gündüz âyetini getiriyoruz ki, Rabbinizin lütfettiği nimetlerden payınıza düşeni arayasınız, ayrıca geçip giden yılların sayısını bilip, sonunda Hesap Gününün gelip çatacağını kavrayabilesiniz. Nasıl ki gündüzün ardından gece gelmekte ise dünya hayatının ardından âhiret hayatı onu takip etmektedir. İşte bu gerçekleri kavramanız için her şeyi açık açık ve misallerle anlatmaktayız.

Biz her insanın kaderini kendi çabasına bağladık. Hesap Günü her davranışının en ince ayrıntılarına kadar kaydedilmiş sicilini boynuna asıp önüne koyacağız ve O Gün ona, “Oku bakalım sicilini, artık bugün kendi hesabını görmek için nefsin sana yeter.” diyeceğiz.

Her kim Allah’ın daveti olan hayat nizamını seçer de, onu yaşamak uğrunda elinden gelen çabayı gösterirse, bunu kendi iyiliği için yapmış olur. Kim de Allah’ın davetinden yüz çevirirse kendisine en büyük kötülüğü yapmış olur. Hiç kimse bir başkasının günah yükünü çekecek, cezasını ortadan kaldıracak değildir.

Allah, peygamber göndermedikçe de bir topluma azap etmez.

Bir toplum Allah’ın âyetleri ile uyarılmalarına rağmen, bundan yüz çevirerek yaşamakta ısrar eder de azaba müstahak olursa, Biz de o toplumu helak etmeden önce onların refah içinde şımarmış önderleri durumundaki seçkinlerini son uyarılarımızla doğru yolda yaşamaya davet ederiz. Buna rağmen azgınlıklarına devam ederlerse işte o toplum için azapla helak edilmek kaçınılmaz olur.

Nitekim Nûh’tan sonra da nice toplumları bu sebepten helak ettik, çünkü Allah kullarının kime ve neye göre yaşadıklarından haberdardır.

Kim ki dünya hayatının hazları, zevkleri, serveti, şanı, şöhreti peşinde koşarak sadece geçici olan nimetlere talip olup da âhireti gözden çıkarırsa Biz de bunlardan dilediğimiz kimselere dilediğimiz kadar dünyadan pay veririz, fakat sonunda kovulmuş ve kınanmış olarak cehenneme atarız.

Kim de daimi olarak kalınacak âhiretteki cennet hayatının güzelliklerini isteyerek Allah merkezli bir hayatı yaşamak uğrunda çaba gösterirse, Allah katında en güzel ödüle kavuşacaktır.

Biz hem bu dünya hem de âhiret hayatına talip olanlara ayırım yapmadan dünya nimetlerinden tattırırız, zira Rabbinizin nimetleri hepiniz için, hepinize yetecek kadardır.

İnsanların bir kısmını mal, mülk ve kabiliyetleri bakımından diğer bir kısmına üstün kıldık, ama unutmayın ki bu bir imtihandır. Asıl üstünlük ve zenginlik âhiretteki kalıcı olandır, asıl değerli olan da budur.

Ey insanoğlu! Sakın kısacık dünya hayatının geçici metalarına aldanıp da, Allah’tan başkalarını malı, mülkü, şanı, şöhreti için ilahlar edinme, sonra kınanmış, kendi başına bırakılmış olarak cehennemin köşesine atılmaya mahkûm olursun. Zira senin Rabbin sizleri hidayet üzere yaşamanız için yaratmıştır. Bu yüzden de yalnız O’na itaat edin.

Ana ve babanıza da iyilikle muamele edin, onlardan biri ya da her ikisi birden senin yanında yaşlanır ise, sakın onlara öf bile deme ve azarlama, gönül okşayıcı sözler söyle ve her ikisine de alçak gönüllü davran, merhametle kol kanat ger ve de ki: “Rabbim! Onlar beni küçüklüğümde nasıl sevgi ve şefkatle besleyip büyüttülerse, Sen de onlara merhamet ve şefkatinle muamele et.”

Ey insanlar! Rabbiniz içinizde olanları en iyi bilendir. Siz şirkinizden ve küfrünüzden tevbe edip de, O’nun davetine yürekten yönelerek salih ameller işlerseniz, O da sizi bağışlayacaktır.

Akrabandan olanlara haklarını ver, düşküne, yolda kalmışa da haklarını verip yardımını esirgeme, ayrıca da saçıp savurma! Allah israf edenleri sevmez, saçıp savurarak israf edenler şeytanın kardeşleri, yoldaşları olup çıkarlar, şeytan ise Rabbine karşı çok nankördür.

Şayet sen darda, zorda olduğun için, Rabbinden gelecek yardımı bekler vaziyette isen ve bu sebepten muhtaç olana el uzatamıyorsan, hiç olmazsa onlara gönül alıcı sözler söyle, eli sıkı cimri olmaktan, gereksiz yere har vurup harman savurarak ölçüsüzce harcamaktan da uzak dur! Şayet böyle yapmaz, bu sınırlara uymazsan sonunda kınanmış olarak bir köşeye atılır, kıvranır durursun.

Şüphesiz senin Rabbin dilediğine rızkı bol, dilediğine de idareli vererek imtihan eder. O, kullarının bunları nasıl kullandıklarını en iyi görüp bilendir.

Rızıklarını temin edemeyeceğinizden endişe edip, korkarak sakın çocuklarınızı da öldürmeyin, çünkü onların da sizin de rızkınızı verecek olan Biziz, onların öldürülmesi çok büyük bir suçtur.

Sakın zinaya da yaklaşmayın çünkü o çok çirkin bir hayâsızlık, kötü bir yoldur.

Haklı bir sebep olmaksızın, Allah’ın dokunulmaz kıldığı cana kıymayın, kim haksız yere öldürülürse, öldürülen kimsenin velisine kısas konusunda yetki vermişizdir, fakat o da bu konuda haddi aşmasın, belirtilen cezanın dışına çıkmasın, zaten bu kimseye yetki verilerek kendisine gerekli yardım yapılmıştır.

Yetimin malına kendisi yetişkinlik çağına gelinceye kadar, onun adına değerlendirmek amacı dışında dokunmayın. Verdiğiniz sözleri yerine getirin, çünkü verilen sözler, sözün sahibine sorumluluk yükler.

Yaptığınız alışverişlerinizde ölçüyü ve tartıyı doğru tutun, ticaretinize hile ve şaibe karıştırmayın!

Bilgisine sahip olmadığınız şeylerin ardına düşmeyin, çünkü göz, kulak, kalp ve bütün azalar bundan dolayı hesaba çekilecektir.

Yeryüzünde kibirlenerek, böbürlenerek de yürümeyin, çünkü böyle yaparak ne yeri yarabilir, ne de boyca dağlara ulaşabilirsiniz.

İşte bütün bu olumsuz davranışlar Rabbinin katında hoş karşılanmayan şeylerdir. Bu uyarılar Rabbinin daveti olan hayat nizamına iman eden, onu yaşamak ve yaşatmak uğrunda gayret eden mü’minler için Rabbinin uyulması gereken emirlerindendir.

Sakın Allah’la birlikte başka ilahlar edinme, sonra kovulmuş olarak cehenneme girenlerden olursun.

Müşrikler utanmadan ve hiçbir bilgi ya da delile dayanmadan bir de kalkmış, “Melekler Allah’ın kızlarıdır.” diyerek, çok büyük ve dehşet verici bir yakıştırmada bulunuyorlar.

Biz Kur’an’da erkeği de kadını da yaratanın Allah olduğunu, O’nun her tür eksiklikten münezzeh olduğunu ve asla çocuk edinmediğini apaçık bildirmişken, erkek çocukları kendilerinin, melekleri de Allah’ın kızları kabul etmeleri, müşriklerin Allah’ı layıkıyla tanımadıklarından ve tanımak istemediklerinden başka bir şey değildir.

Ey Peygamber! De ki: “Şayet Allah’la birlikte başka ilahlar da olsaydı, Allah’ın yaratıp nizamını kurduğu kâinatta, bu mükemmel düzen olmaz, her biri kendine göre yasalar koymaya kalkıp kargaşa çıkarırlardı.”

Allah, onların söylediklerinin ötesinde ve üstünde, tek yüce olandır.

Yedi gök, yer ve oralarda olan ne varsa hepsi Allah’ın sınırsız ilminin, kudretinin ve yüceliğinin delillerindendir. Hepsi de yaratılış sebeplerine uygun, varlıklarını devam ettirdiklerini apaçık göstermekte ve tesbih etmekteler, Allah’ın yüceliğine işaret etmektedirler, fakat çoğunuz bunu görüp anlamamakta ısrar etmektesiniz. Buna rağmen Allah sizi cezalandırmakta acele etmez ve gerçeği kavramanıza yetecek kadar süre tanır, çünkü O çok merhametli ve yanlışından doğruya döneni de bağışlayıcıdır.

Âhirete inanmamakta da inatla direnen müşrik ve kâfirlerin kalplerinde âdeta Kur’an’ı anlamalarına engel olan perdeler, kulaklarında tıkaçlar vardır. Ne zaman onları Allah’ın yoluna davet etsen ve Allah’tan başka gerçek ilah yoktur desen, onlar arkalarını dönüp senden uzaklaşırlar.

Hakikati inkâr edenlerden bir kısmının da seni dinler gibi gözükmekte olduklarını çok iyi bilmekteyiz. Bunların kendi aralarında görüştüklerinde ise “Şayet onun söylediklerine uyarsanız, büyülenmiş bir adama uymuş olursunuz.” dediklerinin de şahidiyiz.

Onların sapıklıkları, azgınlıkları, zaten seni bir sihirbaza ya da kâhine benzetmelerinden belli değil mi? Onlar gerçeklerden kopuk ve çirkin yakıştırmalarından dolayı da doğru yolu bulamazlar.

Ayrıca bu benzetmelerinin yanında, “Ne yani, biz kemik yığını haline gelip toprağa karıştıktan sonra, ete kemiğe bürünüp yeniden mi diriltileceğiz, bu olacak şey mi?” diyorlar.

Sen de onlara de ki: “İster taşa dönüşün, ister demire ya da aklınıza getirebildiğiniz, imkânsız dediğiniz ne varsa ona dönüşün, ama iyi bilin ki mutlaka tekrar diriltileceksiniz.” Bundan sonra yine de, “Kimmiş bizi yeniden diriltecek olan?” diye sorarlarsa, onlara de ki: “Sizi ilk defa yaratan kim ise tekrar diriltecek olan da O’dur.”

Bunun üzerine müşrikler alaycı bir tavırla başlarını sallayarak, “Peki bu diriliş ne zaman gerçekleşecek?” diyecekler. Sen de onlara, “Onun zamanını ben bilemem, kim bilir, belki de çok yakında gerçekleşecektir.” de.

O Gün geldiğinde Rabbiniz olan Allah sizi huzuruna çağıracak, siz de bu gerçek karşısında O’nu överek, çağrıya uyacak ve dünya hayatınızı boş, anlamsız, değersiz şeylerle oyalanarak geçirdiğiniz gerçeğini kavrayacaksınız.

Ey Peygamber! Mü’min kullarıma söyle, insanları sözün en güzeli ile doğru olanı yaşamaya çağırsınlar, çünkü şeytan mü’minlerle müşrikleri birbirlerine karşı kışkırtarak tahrik eder, siz bu fırsatı ona vermeyin, şüphesiz şeytan insanın apaçık ve çok yaman bir düşmanıdır.

Kimin neye layık olduğunu en iyi bilen Rabbinizdir, O layık olana acıyıp merhamet eder, hak edeni de cezalandırır.

Biz, seni insanlara daveti zorla kabul ettirici olarak göndermedik.

Göklerde ve yerde ne varsa hepsini yaratan Allah, yarattıklarını en iyi tanıyıp bilendir ve kimin neye layık olduğunu ancak ve en doğru O bilir.

Rabbin, peygamberlerden her birine farklı özellikler ve nimetler bahşetmişti. Davud’a hükümdarlıkla birlikte, hikmet yüklü Zebur’u vermişti.

Kur’an ile yapılan davetten yüz çevirenlere de ki: “Rabbinizin dışında, kendilerine ilahlık yakıştırdıklarınızın sorunlarınızı çözmeye ya da sizi darlıktan kurtarmaya veya başınıza gelecek bir zararı önlemeye güçlerinin yetmediğini görmüyor ve düşünemiyor musunuz?”

Aslında onların ilah edindikleri kimseler de başları sıkışıp, dara düştüklerinde Rableri olan Allah’a yalvarıp, dua ederek O’ndan yardım istemekte ve azabından korkmaktadırlar, çünkü Rabbinizin azabı çok şiddetlidir.

Gerçeği inkârda inatla direnen bir toplumu, Kıyamet Günü’nden önce ya helak ederiz, ya da şiddetli bir şekilde cezalandırırız. Bu, Allah’ın değişmez yasasıdır.

Müşriklerin senden mucize istemelerine karşı, Bizim mucize göndermeyişimizin sebebi, önceki toplumların mucizeleri görmelerine rağmen daveti kabul etmemeleridir. Nitekim Salih’in peygamberliğinin delili olarak kavmine mucize bir deve bahşetmiştik. Ve deveye zarar verecek olurlarsa Allah’ın azabına çarptırılmakla, uyarıldıkları halde hunharca onu öldürerek kendilerine zulmedip azapla helak oldular. Oysa Biz onları mucizelerle uyarmış ve azabımızdan sakınmalarını bildirmiştik.

Ey Peygamber! Sen müşriklerin gereksiz istekleri sebebiyle üzülme! Senin Rabbin ilmi ve kudretiyle tüm insanları kuşatmıştır. Gece yürüyüşünün sonunda sana gösterdiğimizi ve Kur’an’da lanetlenen cehennemdeki zakkum ağacını da insanlar için bir imtihan ve uyarı vesilesi kıldık. Fakat çoğu küstahça böbürlenip sana da, Kur’an’da anlatılanlara da inanmamakta direniyor, azdıkça azıyorlar.

Allah meleklere, “Âdem’e hizmete hazır olun.” deyince İblis dışında tüm melekler Allah’a secde ederek emre uyacaklarını göstermiş, fakat İblis, Allah’ın emrine karşı gelerek secde etmeyip, “Ben, balçıktan yarattığın bu mahlûkuna hizmet edip, ona saygı da göstermem.” diyerek Rabbine karşı isyan etmişti. Ayrıca Allah’a, “Şu benden üstün tuttuğun insan var ya onun ne olduğunu, Sana karşı nasıl nankörlük yapacağını, bana Kıyamet Günü’ne kadar mühlet verirsen ispat edeceğim, onların çoğunu peşime takıp sürükleyeceğim.” dedi.

Bunun üzerine Allah İblis’e şöyle seslendi: “Defol git huzurumdan, onlardan her kim sana uyar da peşine takılırsa, onlarla birlikte hepinizi cehenneme sokacağım. Böylece Allah’a nankörlük edip başkaldırmanızın karşılığını göreceksiniz, haydi bakalım ayartabildiğini vesveselerinle ayart da görelim, atlarınla, arabalarınla, bütün gücünle onların üzerine çullan, malları ve evlatları ile Allah’a şirk koşmaya, günaha çağır, asılsız aldatıcı vaatlerde bulun, senin vaatlerin aldatma ve akıl çelmeden başka bir şey değildir.

Ey İblis! İyi bilesin ki, vesveselerinin, yalan vaatlerinin Bana yürekten iman edip, davetime sarılan kullarım üzerinde hiçbir etkisi olmayacaktır. Onları alt edemez, peşine takamazsın çünkü onlar Rablerinin koruması altında olacaklar. Sana Rablerinin davetine icabet etmek istemeyenler uyarlar, sen ancak onları peşine takabilirsin.”

Ey insanlar! Rabbiniz göklerde ve yerde olduğu gibi, denizlerde de size nimetler lütfetmekte, O’nun koyduğu yasalarla gemileri denizlerde yüzdürür, başka birçok fayda da elde edersiniz. Rabbiniz çok merhametli, çok lütufkârdır.

Denizde bir tehlikeyle karşılaştığınızda, Allah’tan başka ilah edinip de yardım umduklarınızı hemen bir kenara atıp, unutup, sizi o tehlikeden kurtarması için Allah’a dua ederek yalvarmaya başlarsınız fakat Allah sizi kurtarıp karaya çıkardığında tekrar eski halinize döner, Allah’a göre yaşanması gereken hayat nizam ve ahlakından yüz çevirirsiniz, çünkü insanların çoğu nankördür.

Peki karada da Allah’ın sizi yerin dibine batırmayacağından ya da üzerinize ortalığı kasıp, kavuran bir fırtına gönderip, nankörlüğünüze karşılık sizi helak etmeyeceğine dair bir güvenceniz var mı? Allah böyle bir hüküm verirse bunun karşısında hiç kimse duramaz.

Yahut sizi tekrar denize döndürüp, üzerinize bir fırtına koparıp sizi orada boğmayacağından çok mu eminsiniz, buna engel olabilecek kimse olabilir mi?

Biz âdemoğluna birçok nimet ihsan etmekle birlikte, diğer yarattıklarımızdan üstün özellikler bahşederek daha değerli ve üstün kıldık. Karada ve denizde ulaşım imkânları, kolaylıkları sağladık, temiz ve güzel şeylerden rızıklandırdık.

Günü gelince de bütün insanları, ardından gittikleri önderleriyle birlikte, davet ettiğimiz hayat nizamına karşı takındıkları tavırlarına göre yargılamak üzere huzurumuza toplayacağız. Amel defterleri sağ taraflarından verilenler onu sevinç içinde okuyacaklar ve zerre kadar haksızlığa uğratılmayacaklar.

Dünya hayatlarında Allah’ın âyetlerinden yüz çevirip görmezden gelenler ve nimetlerine karşı nankörlük edenler, âhirette kör ve şaşkın olarak diriltilerek huzura çıkarılacaklar.

Ey Peygamber! Bu nankör, müşrik ve kâfirler sana vahyettiğimiz âyetleri, onların istediği gibi değiştiresin, Allah adına yalan uydurup, gerçekleri çarpıtasın diye uğraşıyorlar, seni ancak bu tuzaklarına düşersen dost edinecekler.

Ey Peygamber! Şayet Biz bu konuda seni uyarmamış ve imanını güçlendirip, duruşunu sağlamlaştırmasaydık, belki az da olsa onlara meyledebilirdin. Böyle bir tuzağa düşüp yanlış yapsaydın sana dünyada da âhirette de çok çetin bir azap yaşatırdık ve seni elimizden kimse de kurtaramazdı.

Seni tuzaklarına düşüremeyeceklerini anlayan müşrik ve kâfirler bu defa da yurdundan, yuvandan kovabilmek için her türlü eziyete başvurmaya başladılar, şurası da bir gerçek ki seni çıkardıktan sonra onlar da orada fazla kalamayacaklar. Senden önce gönderdiğimiz peygamberler için de uyguladığımız kanunumuz budur. Bizim kanunumuzda bir değişiklik bulamazsın.

Güneşin zirveyi aşıp da gecenin çöküşüne kadar olan sürede hakkını vererek bilinçle namazını kıl, sabah namazını da sakın ihmal etme, çünkü sabah namazı insanın algılamasının yüksek, manevi duygularının yoğun olduğu vaktin namazıdır.

Ey Peygamber! Ayrıca sana mahsus olmak üzere gecenin bir vaktinde, uykuna ara vererek namaz kıl, Rabbin seni böylece övgüye mazhar olacağın bir makama yükseltir.

De ki: “Rabbim, bana giriştiğim her işime Senin rızana uygun olarak dürüstçe girmeyi, çıkacağım her yerden de Senin rızana uygun dürüstçe çıkmayı nasip eyle, bana kendi katından güç ve destek ver, mücadelemde başarılı kıl.”

Ve yine de ki: “Artık Kur’an ile hak geldi, onun karşısında hiçbir nizam doğruluk iddiasında bulunamaz ve karşısında tutunamaz. Zaten bâtıl ve sahte olan yok olup gitmeye mahkûmdur. Çünkü beşerin icadı olan her sistem de beşer gibi çürüyüp gidecektir.”

Biz bu Kur’an’ı, Allah’ın davetine iman edip O’na karşı sorumluluklarını yerine getirenler için şifa ve rahmet kaynağı olarak indirdik. Kur’an, Allah’ın davetinden yüz çeviren nankör ve zalimlerin de zarar, ziyan, hüsran ve yıkımını artırır.

Bizim bolca nimetler bahşettiğimiz insanlardan çoğu şükretmez, şımarıp azgınlaşır. Nankörlük edip davetimizden yüz çevirip yan çizer, başına bir sıkıntı, bir darlık geldiğinde ise bu defa da hemen umutsuzluğa kapılır.

Ey Peygamber! De ki: “Her insan kime ve neye göre, nasıl yaşamak istiyorsa bunu seçer ve buna göre de yaşar. Rabbiniz kimin doğru olanı, kimin de yanlışı seçtiğini çok iyi bilmektedir.”

Ey Peygamber! Bir de sana bildirmekte olduğumuz ruhun (vahyin) nasıl ulaştırıldığını soruyorlar, sen onlara de ki: “O bana Rabbimin emri ile ulaştırılmaktadır, ben sadece bana ulaştıranı ve ulaştırılanları biliyorum. Bu konuda size ancak bu kadar bildirebilirim.”

İlâhî daveti inatla reddetmeleri sebebiyle vahyettiklerimizi unutturup hayatlarından çıkardığımız kimselere yaptığımız gibi dilersek sana da vahyettiklerimizi unutturup yok ederiz. Buna hiç kimse mani olamaz. Allah’ın vahyettiklerini unutturmaması sizin için büyük bir lütuftur.

Bütün insanlar ve cinler bir araya gelseler ve bütün güçlerini, imkânlarını ortaya koysalar, bu konuda birbirlerine destek olsalar, yine de Kur’an’ın bir benzerini ortaya koyamazlar.

Biz bu Kur’an’da insanlar için tek doğru olan hayat nizamı ile ahlakını tüm açıklığı, ayrıntıları ve misalleri ile tekrar tekrar anlattık, buna rağmen insanların çoğunun bundan yüz çevirmesi nankörlük ve küstahlıktan başka bir şey değildir.

Bu nankör inkârcılar bir de kalkmış sana, “Söylediklerine inanmamız için bize yerden pınarlar fışkırtmalısın, hurma ağaçları ve asmalardan oluşan mucize bir bahçen olmalı, o bahçe içinden ırmaklar akıtmalısın ya da Kıyamet Günü’nden önce olacağını iddia ettiğin gibi, göğü paramparça başımıza indirmelisin ve Allah ile melekleri de karşımıza çıkarmalısın. Ayrıca senin altından bir köşkün de olmalı, göğe yükselmeli, oradan bize bir de kitap getirmelisin, biz de onu okuyup senin dediklerini orada da görmeliyiz.

Bu saydıklarımızı görmedikçe senin peygamber olduğuna asla inanmayız ve davetini de kabul etmeyiz.” diyorlar. Sen de onlara de ki: “Bu söylediklerinizi yapma gücüne sahip olan sadece Rabbimdir, ben ise sizlere O’nun âyetlerini tebliğ etmekle görevlendirilmiş ve gücü sizler gibi sınırlı olan bir insanım.”

Kendilerine Allah’ın âyetleri ulaştırıldığında, müşrik ve kâfirleri buna uymaktan alıkoyan bir başka bahaneleri de, “Ne yani, Allah bizim gibi ölümlü bir insanı mı peygamber olarak gönderdi? Bu olacak şey değil.” demeleridir.

Ey Peygamber! Sen de onlara de ki: Allah buyurdu ki: “Şayet yeryüzünde yaşayanlar melekler olsaydı, elbette Biz onlara peygamber olarak gökten bir melek indirip gönderirdik.”

De ki: “Benimle sizin aranızda olanlara karşı şahit olarak Allah yeter. O her şeyi görüp bilmekte, her şeyden haberdar olmaktadır.”

Ancak, Allah’ın davetine iman edip, imanının gerektirdiği hayatı yaşamak uğrunda ellerinden gelen çabayı gösterenler, doğru yolu bulmuşlardır. Bundan sonra başka bir yolu ısrarla ve inatla hayat tarzı olarak seçenleri de, Allah tercih ettikleri bataklıklarında kendi hallerine bırakır ve onlara yardım da etmez. Kıyamet Gününde onları körler, sağırlar ve dilsizler olarak toplayıp yüzükoyun süründürerek cehenneme sürükler, cehennemin ateşi de ne zaman zayıflamaya başlarsa tekrar harlı alevler halinde tutuşturulup güçlendirilir.

Bu ceza, onların Kur’an ile bildirilenleri kabul etmemeleri ve “Demek biz ölüp toprağa karıştıktan sonra yeniden mi diriltilecekmişiz?” diyerek âhiretle alay etmeleri sebebi ile hak ettikleri cezalarıdır.

Bu insanlar gökleri, yeri ve aralarında olanları yoktan yaratan Allah’ın, kendilerini öldükten sonra tekrar yaratabileceğini hiç mi düşünmüyorlar? Hiç şüpheniz olmasın ki, yeniden diriltileceğiniz gün geldiğinde, mutlaka Allah’ın huzurunda toplanacaksınız. Onların bu gerçekten yüz çevirmeleri, nankörlük ve küstahlıktan başka bir şey değildir.

De ki: “Ey insanlar! Rabbimizin rahmet, nimet ve rızık hazinelerine siz sahip olsaydınız, verirsek tükenir korkusuyla sımsıkı sarılır ve kimseye bir şey vermezdiniz, çünkü cahil insan çok tamahkâr, çok da cimridir.”

Biz Musa’ya âyetlerimizle birlikte, peygamberliğinin delili olmak üzere dokuz da mucize bahşetmiştik, İsrailoğullarına bunu sor. Musa bu mucizeler ve âyetlerle birlikte Firavun’a geldiğinde, neler yaşandığını sana anlatacaklardır.

Musa, Firavun’u Allah’ın daveti hayat nizamı ile yaşamaya davet ettiğinde Firavun ona: “Ey Musa! Bence sen sihirbazsın.” demişti.

Musa da dönüp ona, “Sen de pekâlâ biliyorsun ki göklerin ve yerin Rabbi olan Allah’tan başka, hiç kimsenin gücü bu mucizeleri göstermeye yetmez. Ey Firavun! Ben de senin apaçık olan bunca gerçeğe rağmen, daveti kabul etmemen sebebiyle azabı hak ettiğini görmekteyim.” dedi.

Bunun üzerine Firavun, Musa ve beraberindekilerin kökünü kazıyıp yok etmeye karar verdi. Biz de Musa ile birlikte olanları onun zulmünden kurtarıp Firavun ve adamlarını suda boğduk.

Bu olayın ardından da İsrailoğullarına, “Şimdi artık yeryüzüne, güvenlik içinde Firavun korkusu olmadan yerleşin ve Hesap Günü hepinizi bir araya toplayıp, davetimize karşı tutumunuzdan sorgulayacağımızı da sakın aklınızdan çıkarmayın.” diye bildirdik.

Biz bu Kur’an’ı, insanlara yaratılış sebeplerini açıklayıp duyurmak ve ona uygun yaşamaya davet için indirdik. Ey Peygamber! Seni de davete uyanları müjdelemek, uymak istemeyenleri de uyarmakla görevlendirdik.

Kur’an’ı, üzerinde dura dura, yavaş yavaş, okuyup uygulayasın diye bölüm bölüm ve zamana yayarak indirdik.

Ey Peygamber! Senin peygamberliğine ve Kur’an’ın Rabbiniz tarafından indirilmekte olduğuna inanmak istemeyenlere de ki: “Sizler ister inanın, isterseniz inanmayın. Hiç şüphesiz geçmiş vahiylerden az da olsa bilgisi olan ve Allah’ın davetine uygun yaşamak isteyenler, Kur’an okununca hemen secdeye kapanır ve derler ki: ‘Rabbimizin ilmi ve kudreti sınırsızdır. O, tek yüce olandır ve bu duyduklarımız O’nun vaadinin gerçekleşmesi, son peygamberin gelmiş olmasının habercisidir.’” Böylece kitap ehlinden bir kısım kimseler duydukları gerçeklere teslim olmanın gayreti içinde, yaşlı gözlerle saygı ve huşu içinde Kur’an’ı dinlerler.

De ki: “İster Allah diyerek, ister Rahman diyerek dua edin, Allah’ın isimlerinden hangisi ile dua ederseniz edin, bilesiniz ki en güzel isimler Allah’ındır. O’na dua ederken ve namaz kılarken sesinizi ne çok yükseltin, ne de çok kısın, ikisi arasında bir yol tutun.”

Ve yine de ki: “Şükredip, övülmeye layık olan yalnızca Allah’tır. Kâinatta olan her şeyi yaratan, yarattıklarının sahibi olan, nizamlarını kurup, yasalarını oluşturan ve hükmünde ortağı olmayan, evlat edinmemiş, yardıma ihtiyacı olmayan sadece Allah’tır.”