Enbiyâ Sûresi Meali

¹İnsanların hesaba çekilecekleri gün yaklaştı. Fakat onlar umursamaz bir şekilde bu gerçekten/Kuran’dan yüz çeviriyorlar.

²Ne zaman onlara, Rablerinden yeni bir zikir/öğüt gelse onu ancak alaya alarak dinliyorlar.

³“Bu sizin gibi bir beşer değil mi, şimdi siz göz göre göre onun sihrine mi kapılacaksınız?” Diyerek kendi aralarında gizli gizli fısıldaşıyorlar.

⁴De ki:
– Benim Rabbim gökte ve yerde söylenen her sözü bilir, zira O’dur her şeyi işiten ve bilen.

⁵– Hayır, dediler. Bunlar karma karışık rüyalar, Hayır, bu Kuran’ı Allah adına uydurmuştur. Hayır, olsa olsa o bir şairdir! Öyleyse bize, öncekilere gönderilen elçilerinki gibi bir mucize getirsin!

⁶Onlardan önce, helâk ettiğimiz beldelerin halkı da iman etmemişti. Şimdi bunlar mı iman edecek?

⁷Oysa senden önce de kendilerine vahiy vererek elçilikle görevlendirdiğimiz kişiler ancak senin gibi birer insandılar. Eğer bilmiyorsanız kitap ehline sorun!

⁸Biz onları yemeğe içmeye ihtiyacı olmayan birer varlık yapmadık, onlar ölümsüz de değillerdi.

⁹Netice de biz onlara verdiğimiz vaadi tuttuk, onları ve hak eden kimseleri kurtardık, aşırı gidenleri de helak ettik.

¹⁰Size de içinde sizin için öğüt olan bir kitap/Kuran indirdik, hala aklınızı kullanmayacak mısınız?

¹¹Biz halkı zalim olan elçilere karşı çıkan nice kentleri kırıp geçirdik. Onların ardından da başka bir toplum var ettik.

¹²Onlar bizim şiddetli azabımızı hissettikleri zaman, oradan süratle kaçmaya başladılar.

¹³Durun kaçmayın, küstahça şımartıldığınız o konforlu yaşantınıza ve konaklarınıza geri dönün, belki aranır sorulursunuz.

¹⁴– Eyvah bize, dediler. Gerçekten biz yanlışta ısrar eden zalimlerden olduk.

¹⁵Onların bu feryatları devam edip dururken biz onları biçilmiş ekine, yakılıp kül olmuşa çevirdik.

¹⁶Çünkü biz göğü ve yeri ve ikisi arasındakileri oyun ve eğlence olsun diye yaratmadık.

¹⁷Eğer bir oyun ve eğlence edinmek isteseydik, onu şanımıza uygun olarak elbette edinirdik, evet yapsaydık böyle yapardık ama yapmadık.

¹⁸Tam aksine biz hakkı batılın üstüne fırlatırız da onun beynini parçalar böylece batıl yok olup gider. Allah’a çirkin yakıştırmalarınızdan dolayı yazıklar olsun size!

¹⁹Zira göklerde ve yerde canlı cansız ne varsa hepsi O’nundur. O’nun katında olanlar O’na kulluk etmekten asla büyüklük taslamazlar ve bıkıp usanmazlar.

²⁰Gece ve gündüz hiç durmadan Allah’ın şanını yüceltirler.

²¹“Demek ki onlar, yeryüzünden/taştan topraktan bir takım varlıkları ilah mı edindiler” de. Ölüleri onlar mı diriltecekler?

²²Eğer göklerde ve yerde Allah’tan başka bir takım ilahlar olsaydı her ikisinde de kargaşa olur düzen bozulurdu, hâşâ! Yüce hükümranlık makamının sahibi olan Allah, onların çirkin yakıştırmalarından münezzehtir.

²³O yaptıklarından dolayı asla sorgulanamaz ama onlar sorgulanacaklar.

²⁴Yoksa Allah’tan başka bir takım ilahlar mı edindiler? Onlara de ki:
– Haydi, kesin delilinizi getirin! İşte bu tevhit inancı hem benimle beraber olanların hem de benden öncekilerin dile getirdiği ortak mesajdır. Fakat onların çoğu bu gerçeği/Kuran’ı bilmiyorlar, bu nedenle bundan yüz çeviriyorlar.

²⁵Oysa biz senden önce gönderdiğimiz her elçiye sadece şunu vahyettik:
– Benden başka ilah yoktur, öyleyse sadece bana kulluk edin!

²⁶Buna rağmen onlar, Rahman, çocuk edindi, dediler. Hâşâ o böyle şeylerden münezzehtir. Aslında onlar (melekler) Allah’ın değerli kullarıdır.

²⁷Onlar sözleri ile onun önüne geçmezler ve onlar onun emri ile hareket ederler.

²⁸Allah, onların yaptıklarını ve yapacaklarını bilir ve onlar Allah’ın hoşnut olduğu kimseden başkasına şefaat edemezler. Zira onlar Allah’a duydukları derin saygıdan dolayı tir tir titrerler.

²⁹Meleklerden biri kalkıp “Allah’ın yanı sıra ben de ilahım” demiş olsa, biz onu cehennemle cezalandırırız. İşte biz ilahlık iddiasında bulunanları böyle cezalandırırız.

³⁰Gerçeği örtbas eden kâfirler görmüyorlar mı ki gökler ve yer başlangıçta bitişikken biz onları ayırdık ve bütün canlıları sudan yarattık. Hala inanmayacaklar mı?

³¹Ve sarsılırlar diye yeryüzüne ağırlıklar koyduk, kolayca yollarını bulabilsinler diye orada vadiler ve geçitler meydana getirdik.

³²Göğü de korunaklı bir tavan yaptık. Buna rağmen onlar, gökyüzündeki bunca delilden yüz çeviriyorlar.

³³Geceyi ve gündüzü, kendi yörüngelerinde akıp giden güneşi ve ayı yaratan O’dur.

³⁴Biz senden önce yaşamış hiç bir beşere ölümsüzlük vermedik. Şimdi sen öleceksin de onlar sonsuza kadar mı yaşayacaklar?

³⁵Zira her canlı ölümü tadacaktır. Biz sizi iyilikle ve kötülükle sınıyoruz. Zaten sonunda bize döndürüleceksiniz.

³⁶Gerçekleri örtbas eden kâfirler seni gördüklerinde seni sadece alaya almak için “İlahlarınızı diline dolayan bu mu?” derler hâlbuki onlar sana değil Rahman’ın zikri Kuran’a inanmıyorlar.

³⁷İnsanoğlu pek aceleci yaratılmıştır. Acele etmenize gerek yok, zamanı geldiğinde ayetlerimi size göstereceğim.

³⁸Bir de kalkmış “Eğer iddianızda doğruysanız şu vaat edilen tehdit ne zamandır” diye soruyorlar.

³⁹O gerçeği örtbas eden kâfirler, yüzlerini ve sırtlarını ateşten koruyamayacakları ve hiçbir yardım da göremeyecekleri o anı keşke bilselerdi.

⁴⁰Aksine o ansızın gelecek ve onları dehşete düşürecektir. Artık onu ne geri çevirebilecekler ne de kendilerine bir mühlet verilecek.

⁴¹Hiç şüphen olmasın ki senden önceki elçilerle de alay edildi fakat o alay ettikleri gerçek onları çepeçevre kuşatıverdi.

⁴²De ki:
– Gece ve gündüz sizi Rahman’dan gelecek bir azaptan kim koruyabilir? Buna rağmen onlar, hala Rablerinin zikrinden/Kuran’dan yüz çeviriyorlar.

⁴³Yoksa onların bize karşı kendilerini savunacak bir takım ilahları mı var? Oysa o ilahları, kendilerine bile yardım edecek güçten yoksundurlar, üstelik onlar katımızdan herhangi bir himayede göremeyecekler.

⁴⁴Kaldı ki biz onlara ve atalarına rahat bir hayat yaşattık. Öyle ki bu konforla ömürlerine ömür kattılar peki şimdi onlar, onların imkân ve nüfuzlarını her bir yandan gitgide daralttığımızı görmüyorlar mı? Bu durumda galip gelecek olan onlar mı?

⁴⁵De ki:
– Ben sizi sadece vahiy/Kuran ile uyarıyorum. Oysa uyarıldıkları zaman bu çağrıyı sadece duymak istemeyen sağırlar işitmez.

⁴⁶Eğer Rabbinin azabı onlara hafiften dokunsa hemen:
– Yazıklar olsun bize! Bu çağrıya sağır kesilerek gerçekten zalimlik ederek yanlışta ısrar etmiştik, derler.

⁴⁷Ve biz kıyamet günü hassas adalet terazileri kurarız. Hiç kimse en küçük bir haksızlığa uğratılmaz. Hatta hardal tanesi ağırlığınca bir şey olsa onu da değerlendiririz. Zira hesap görücü olarak biz yeteriz.

⁴⁸Andolsun ki biz Musa ve Harun’a hakkı batıldan ayıran, karanlıkları aydınlatan ve sakınıp korunanlar için öğüt olan mesaj verdik.

⁴⁹Onlar ki Rablerine içten derin bir saygı duyarlar ve onlar o saatin bu dünyanın sonunun dehşetinden dolayı tir tir titrerler.

⁵⁰İşte, bu ona indirdiğimiz mübarek bir öğüttür. Şimdi bunu siz mi inkâr ediyorsunuz?

⁵¹Andolsun ki biz daha önce de İbrahim’e doğruyu bulma yeteneği vermiştik, Biz onun buna ehil olduğunu biliyorduk.

⁵²O, babasına ve toplumuna demişti ki:
– Önünde saygıyla durduğunuz bu heykeller de neyin nesi?

⁵³Onlar ise:
– Biz atalarımızı onlara kulluk eder bulduk. Dediler.

⁵⁴İbrahim:
– Gerçekten siz ve atalarınız başından beri apaçık bir sapkınlık içindeymişsiniz, dedi.

⁵⁵Onlar:
– Sen ciddi misin yoksa bizimle oyun mu oynuyorsun? Dediler.

⁵⁶İbrahim:
– Hayır, gerçek şu ki sizin Rabbiniz göklerin ve yerin de Rabbi/sahibi olan ve bütün varlıkları yaratandır. Ben de bunun böyle olduğuna bütün varlığımla şahidim. Dedi

⁵⁷İbrahim: Allah’a yemin ederim ki, siz gittikten sonra putlarınıza bir oyun oynayacağım.

⁵⁸Onlar şehirden ayrılınca İbrahim hepsini kırıp parçaladı, ancak kendisine müracaat etsinler diye büyük saydıkları puta dokunmadı.

⁵⁹Halk:
– Kim yaptı bunu ilahlarımıza? Gerçekten o haddini bilmez biriymiş, dediler.

⁶⁰Diğerleri:
– İbrahim denilen bir gencin bunları diline doladığını duymuştuk, dediler.

⁶¹– Öyleyse onu halkın huzuruna çıkaralım belki birileri onun yaptığına şahitlik eder, dediler.

⁶²Dediler ki:
– İlahlarımıza bunu sen mi yaptın ey İbrahim?

⁶³İbrahim:
– Hayır, dedi yapsa yapsa onu şu büyükleri yapmıştır. En iyisi siz ona sorun, tabi eğer, konuşabiliyorsa, dedi.

⁶⁴Bunun üzerine birbirlerine dönüp:
– Biz gerçekten konuşamayan varlıklara kulluk ederek sapıtmışız, diye birbirlerini suçladılar.

⁶⁵Sonra yine eski inançlarına döndüler ve:
– Bunların konuşamayacağını sen de çok iyi biliyorsun, dediler.

⁶⁶İbrahim:
– O halde neden Allah’ı bırakıp da size hiç bir faydası ve zararı olmayan varlıklara kulluk ediyorsunuz? Dedi.

⁶⁷Yazıklar olsun size ve Allah’tan başka kulluk ettiklerinize! Siz hiç aklınızı kullanmayacak mısınız?

⁶⁸Onlar, “Eğer bir şey yapacaksanız onu yakın böylece ilahlarınıza sahip çıkmış olursunuz.” dediler.

⁶⁹Biz de:
– Ey ateş! İbrahim’e karşı serin ve esenlikli ol! Dedik.

⁷⁰Onlar, İbrahim’i ortadan kaldırmak istediler ama biz de onları hüsrana uğrattık.

⁷¹Biz onu ve Lut’u kurtardık ve onları, bütün toplumlar için mübarek kıldığımız topraklara ulaştırdık.

⁷²Ve ona İshak’ı, ilave olarak da Yakub’u bahşettik. Her ikisini de iyilerden yaptık.

⁷³Onları emrimiz uyarınca doğru yolu gösteren önderler kıldık, onlara iyi ve yararlı işler yapmayı, namaz kılmayı, zekât vermeyi vahyettik. Onların hepsi yalnızca bize kulluk eden kimselerdi.

⁷⁴Bu kitapta Lut’u da an. Biz, ona doğru karar verme yeteneği ve ilim verdik. Ve onu halkı iğrenç işler yapan memleketten kurtardık. Onlar, gerçekten yoldan çıkmış fasık çok kötü bir toplum idi.

⁷⁵Biz onu şefkat ve merhametimize gark ettik. Çünkü o, iyi ve dürüst kimselerdendi.

⁷⁶Nuh’u da an! Hani o, elçilerine kulak tıkayan zalim kavminin helâkı için dua etmişti de, biz de onun duasını kabul etmiştik. Onu ve ailesini büyük felaketten kurtarmıştık.

⁷⁷Ayetlerimizi yalan sayan toplumuna karşı Nuh’u desteklemiştik. Çünkü onlar gerçekten kötü bir toplum idi. Biz de onların hepsini suda boğmuştuk.

⁷⁸Davud’u ve Süleyman’ı da an! Hani ikisi otlaklarda yayılan koyun sürüsü gibi dağılmış bir toplumu nizam ve intizam içinde toplayıp yönetiyorlardı. Biz de onların yönetimine şahit idik.

⁷⁹Yönetim konusunda Süleyman’ı daha marifetli yapmıştık. Gerçi her birine isabetli karar verme yeteneği ve ilim verdik. Biz dağları Davud’un emrine verdik, dağlar ve kuşlar Davud’un tespihine eşlik ediyorlardı. Bizdik bütün bunları yapan.

⁸⁰Yine biz Davud’a, savaşta kılıç darbelerinden korunmanız için kullanacağınız zırh yapma sanatını öğrettik. Peki, şimdi siz, bu nimetlerin hakkını veriyor musunuz?

⁸¹Biz şiddetle esen rüzgârları da Süleyman’ın hizmetine sunmuştuk. Rüzgâr onun emriyle, bereketlendirdiğimiz topraklara doğru eserdi. Her bir şey bizim ilmimiz çerçevesinde oluyordu.

⁸²Şeytanlar gibi asi bir takım maharetli kişileri de onun emrine vermiştik. Onlar Süleyman için dalgıçlık yapıyor ve bunun dışında başka işler de yapıyorlardı, bütün bu kişileri muhafaza altına alan biz idik.

⁸³– Başıma bu dert geldi. Sen merhametlilerin en merhametlisisin, diye niyaz eden Eyyûb’ü de an!

⁸⁴Biz de onun duasını kabul etmiş ve onu o dertten kurtarmıştık. Katımızdan merhametimizin bir nişanesi ve kulluk edenlere bir ibret ve hatıra olsun diye ona, ailesini ve kaybettiklerini misliyle geri verdik.

⁸⁵Sabırlı kimseler olan İsmail, İdris ve Zülkifl’i de yâd et!

⁸⁶Biz de bunları sevgi ve merhametimize erenlerin arasına dâhil etmiştik. Çünkü bunlar iyi ve erdemli kimselerdendi.

⁸⁷Öfkeli bir biçimde geçip giden, bizim kendisini asla sıkıştırmayacağımızı zanneden ve nihayet karanlıklar içinde “Senden başka ilah yoktur seni tenzih ederim, gerçekten ben kendine yazık eden zalimlerden oldum” diye yalvaran Yunus’u da an!

⁸⁸Biz de onun duasını kabul etmiş ve içinde bulunduğu sıkıntıdan onu kurtarmıştık. İşte biz inanıp güvenen müminleri böyle kurtarırız.

⁸⁹“Rabbim beni yalnız bırakma! Sen varislerin en hayırlısısın” diye Rabbine niyaz eden Zekeriya’yı da an!

⁹⁰Onun da duasını kabul etmiş ve ona Yahya’yı bağışlamış, eşini de çocuk doğurmaya elverişli hale getirmiştik. Çünkü bunlar, güzel işler yapmakta birbirleriyle yarışıyorlar, korku ve ümit ile bize dua ediyorlardı ve onlar bize karşı son derece saygılı idiler.

⁹¹Ruhumuzdan üfleyip kendini ve oğlunu bütün âlemlere bir ibret kıldığımız, ırz ve iffetini korumuş olan Meryem’i de an!

⁹²İşte bu sizin toplumunuz tek bir ümmettir. Ben de sizin sahibinizim/Rabbinizim. O halde sadece bana kulluk edin.

⁹³Fakat dinlerini paramparça ettiler, nihayetinde hepsi bize dönecektir.

⁹⁴Ama kim de mümin olarak iyi ve güzel işler yaparsa onun çabası asla göz ardı edilmeyecektir. Çünkü biz yaptıklarını yazmaktayız.

⁹⁵Bizim helâkına karar verdiğimiz bir toplumun artık geri dönüşü mümkün değildir.

⁹⁶Nihayet o toplumun helakı için Yecüc ve Mecüc serbest bırakılır, her tepeden dalga dalga yayılırlar.

⁹⁷İşte gerçekleşecek olan vaat yaklaşmıştır. İşte o zaman inanmayanların gözleri korku ve dehşetten fal taşı gibi açılacak ve:
– Yazıklar olsun bize, bundan önce biz bunu hiç umursamıyorduk, aslında biz kendimize zulmedip yazık etmişiz, diyecekler.

⁹⁸Şüphe yok ki siz ve Allah ile aranıza koyup kulluk ettikleriniz, cehennemin odunusunuz. Evet, hepiniz orayı boylayacaksınız.

⁹⁹Eğer şu kulluk ettikleriniz gerçekten ilah olsalardı kesinlikle oraya girmezlerdi ama onların hepsi orada kalıcıdırlar.

¹⁰⁰Onlar orada inim inim inleyecekler ve iniltiden başka hiçbir şey işitmeyecekler.

¹⁰¹Ama yaptıklarına karşılık bizden iyilik sözü alanlar, işte onlar cehennemden uzak tutulacaklar.

¹⁰²Onlar cehennemin uğultusunu bile duymayacaklar, bilakis onlar canlarının çektiği nimetler içinde kalıcıdırlar.

¹⁰³En dehşetli korkular bile onları kaygılandırmayacak ve melekler onlara:
– Size vaat edilen gün, işte bu gündür, diyerek karşılayacaklar.

¹⁰⁴O gün biz gökyüzünü kitap sayfalarını rulo yapar gibi düreceğiz. İlk yaratmayı nasıl başlattıysak aynısını bir daha yapacağız. Bu bizim gerçekleştirmeyi üstlendiğimiz bir vaattir, biz bunu kesinlikle yapacağız.

¹⁰⁵Andolsun ki biz (Tevrat’tan) sonra Zebur’da da “Yeryüzüne iyi kullarım mirasçı olacaktır” diye yazmıştık.

¹⁰⁶Hiç şüphe yok ki bu Kuran’da kulluk eden bir toplum için de aynı mesaj var.

¹⁰⁷Biz seni ancak bütün toplumlara rahmet olarak gönderdik.

¹⁰⁸De ki:
– Bana vahyolunan ancak şu ki, sizin ilahınız tek bir ilahtır, artık siz de bu gerçeği kabul edip Müslüman oldunuz değil mi?

¹⁰⁹Eğer yüz çevirirlerse de ki:
– Ben bu gerçeği Kuran’ı hepinize bildirdim ve aynı seviyeye gelip/eşit olduk. Artık size vaat edilen yakın mıdır yoksa uzak mıdır ben bilemem.

¹¹⁰Şüphesiz Allah, sözün açığa vurulanını nasıl bilirse gizleneni de öyle bilir.

¹¹¹Azabın gecikmesi sizin için bir imtihan mıdır, yoksa kısa süreliğine verilmiş bir mühlet midir onu da bilemem.

¹¹²Dedi ki: Rabbim, aramızda hak ile hükmet. Sizin bu çirkin yakıştırmalarınızdan kendisine sığınılacak tek merci, Rahman olan Rabbimizdir.