Nisâ Sûresi - Mustafa Çevik Meali (Ayetler Konu Bütünlüğü İçinde)

Ey insanlar! Sizi ve eşinizi aynı özden birçok erkek ve kadın olarak yaratan Allah’tan sakının. Birbirinizden haklarınızı talep ederken, adına yeminler ettiğiniz Allah’a karşı sorumluluklarınızın bilincinde olun. O’na karşı gelmekten ve akrabalık bağlarını koparmaktan sakının. Şüphesiz Allah sizin nasıl yaşadığınızı görüp gözetlemektedir.

Ey mü’minler! Himayeniz altında bulunan yetimler varsa, onların mallarını kendi değersiz mallarınızla değiştirmeyin yahut sizinkine katıp da yok etmeyin. Bu çok büyük bir günahtır, yetişkinlik çağına gelinceye kadar koruduğunuz mallarını onlara geri verin.

Savaşta ya da başka sebeplerle eşlerini kaybetmiş kadınların ve yetim kalmış çocukların haklarını koruyamayacağınızdan korkarsanız, o kadınlardan karşılıklı rıza ile ikişer, üçer, dörder evlenin, fakat onlara adil davranamamaktan endişe ederseniz, o takdirde bir tane hür ya da harp esiri cariye ile nikâhlanarak evlenin. Böyle yapmanız haktan ve adaletten ayrılmamanız bakımından daha doğrudur.

Evlendiğiniz kadınların mehirlerini gönül rahatlığı ile ve hiçbir karşılık beklemeden verin, ama onlar kendi rızaları ile mehirlerinin bir kısmından vazgeçerlerse, onu da öylece kabul edebilirsiniz.

Allah’ın koruyasınız diye size emanet ettiği yetim mallarını, muhakeme yetenekleri gelişmeden onlara teslim etmeyin. Bu malların geliriyle yetimleri yedirip, giydirin ve onlara bunu lisan-ı münasiple izah edin.

Sorumluluklarını üstlendiğiniz yetimlerin, evlenecekleri ergenlik ve olgunluk çağına geldiklerinden emin olduğunuzda da beklemeden mallarını teslim edin. Sakın ola ki, mallarını geri alacaklar endişesiyle onlar büyümeden yetimlerin mallarını harcayıp tüketmeyin. Zengin olan ve mala ihtiyacı olmayan, erdemli, faziletli davransın, yetimin malına ihtiyacı olanlar da örfe uygun, makul ve ihtiyacı olduğu kadar yararlanabilir. Mallarını yetimlere teslim ederken mutlaka şahit bulundurun, Allah’ın yaptıklarınızdan hesap soracağını unutmayın.

Anne, baba ve akrabaların miras olarak bıraktıklarından, erkeklerin bir payı olduğu gibi kadınların da bir payı vardır.

Miras malları pay edilirken, mirasçı olmayan akrabalardan, yetimlerden, yoksullardan da orada hazır bulunanlar olursa, onlara da mirastan bir pay ayırın ve güzel sözler söyleyip gönüllerini hoş edin.

Kendileri ölüp gitmeleri halinde, geride kendilerine bakamayacak kadar küçük ve muhtaç çocuklar bırakma endişesi duyanlar, başkalarının yetimlerini de işte böyle kendi çocukları gibi düşünsünler. Bu konuda Allah’a karşı sorumlu olduklarını unutmasınlar, Allah’tan korkup, yetim ve yoksulun haklarına saygılı olsunlar.

Yetimlerin mallarını haksız yere yiyenler, karınlarını ateşle doldurmuş olurlar. Onlar cehennemde korkunç bir ateşe mahkûm olacaklardır.

Ey iman edenler! Mirasın çocuklar, anne-baba ve kardeşler arasındaki paylaşımı hakkında Allah size şunu emreder: Erkek evladın payı kız evladın payının iki katıdır, şayet ölen kimsenin çocukları sadece kız olup ikiden fazla iseler, bunlar mirasın üçte ikisini alırlar, şayet ölenin yalnızca bir kız evladı varsa, bu takdirde mirasın yarısı o kıza aittir.

Ölenin anne ve babası hayatta ise ve ölen kimsenin çocuğu ya da çocukları varsa, o zaman da anne ve babanın her birine altıda bir pay düşer. Ölen kimsenin çocuğu yok da annesi ve babası hayatta ise, mirasın üçte biri anneye geri kalanı babaya verilir. Ölen kişinin erkek ve kız kardeşleri varsa ve anne-babası da hayatta ise, bu takdirde anne altıda bir alır.

Bu paylaşım, öldükten sonra mirası kalan kimsenin vasiyeti yerine getirildikten ve hayatta iken ödeyemediği borçları varsa onlar ödendikten sonra yapılır.

Ey mü’minler! Ana-babanız ve çocuklarınızdan hangisinin sizin bırakacağınız mirasa daha çok layık, daha hayırlı olduğunu siz bilemezsiniz. Şüphesiz her şeyin tek ve mutlak doğrusunu bilen ve her hükmünde isabetli olan yalnızca Allah’tır.

Ey iman edenler! Ölen kadınlarınızın çocukları yoksa bıraktıkları mirasın yarısı sizindir. Eğer çocukları varsa vasiyetleri yerine getirildikten ve varsa borçları ödendikten sonra geriye kalanın dörtte biri sizindir. Ölen erkek olup geride kalan kadın ise ve çocukları da yoksa mirasın dörtte biri kadınındır. Vasiyeti yerine getirilip varsa borçları ödendikten sonra böylece pay edilir.

Ölen erkeğin geride kalan çocuğu ya da çocukları varsa bu defa eşinin payı sekizde birdir. Vasiyet yerine getirilip, borçları ödendikten sonra ölen erkek veya kadının çocuk, anne-baba gibi birinci dereceden mirasçısı yoksa fakat bir erkek ve bir kız kardeşi varsa bunlardan her birine mirastan altıda bir düşer. Bunlar ikiden fazla ise bu defa da yine vasiyet ve borçlar düşüldükten sonra mirastan üçte bir pay alırlar. Hiçbir şekilde bunların dışına çıkılıp da mirasçılar zarara uğratılmamalı ve hakları ihlal edilmemelidir. Bunlar Allah’ın koyduğu hükümlerdir. Allah her şeyin tek ve mutlak doğrusunu bilendir. Allah mü’min kullarına karşı çok merhametli ve şefkatlidir. Bu hükümlerle Allah, sınırlarınızı belirlemiştir.

Allah, koyduğu sınırları ihlal etmeden yaşayıp, kendisine ve Resulüne itaat edenleri, içinden ırmaklar akan cennetlere koyacaktır, işte en büyük kazanç budur. Kim de Allah’ın sınırlarını görmezden gelip bilerek çiğnerse, Allah böylelerini içlerinde devamlı kalacakları cehennem ateşine atacaktır.

Hayâsızlık eden kadınlarınız olursa onlar için, aranızdan hayâsızlıklarına şahitlik eden dört kişi getirin. Şayet bu kimseler olayın gerçek şahitliğini yaparlarsa, o zaman da o kadınları ölünceye kadar yahut Allah onlar için bir kapı açıncaya kadar evlerinde göz hapsinde tutun.

İki erkek arasında hayâsızlık olursa, canlarını yakıp onları da cezalandırın. Cezalarını çektikten sonra tevbe edip kendini düzeltenlerin daha fazla üzerlerine gitmeyin.

Allah gönülden tevbe edip, kendini düzeltenleri bağışlar, çünkü Allah merhametlidir.

Allah’ın kabul edeceği tevbe, günah olduğunu bilmeden, cehaletle işlenen günahlar için yapılan tevbelerdir. Allah, bunların günah olduğunun farkına varıp tevbe ederek hakikate yönelenleri bağışlar. Allah böyle kullarına karşı çok merhametli ve şefkatlidir.

Allah, ölüm gelip çatıncaya kadar günah işleyip de son nefeslerinde tevbe edenlerin, tevbelerini asla kabul etmez. Böyleleri için çok acıklı bir azap vardır.

Ey iman edenler! Kocaları ölmüş kadınları, miraslarına el koymak için zorla nikâhlamanız size helal olmaz. Açıkça bir hayâsızlık işlemedikleri sürece kadınlarınıza verdiğiniz mehrin bir kısmını onlardan geri almak için baskı yapmayın. Hanımlarınıza adil ve güzel davranın. Onların hoşlanmadığınız huyları olabilir fakat sabrederseniz o hoşlanmadığınız huyları Allah hayrınıza sebep kılabilir, doğrusunu Allah bilir, siz bilemezsiniz.

Eşinizi boşayıp da, başka bir kadınla evlenmek durumunda kalırsanız, boşadığınız eşinize, vaktiyle verdiğiniz mehir ne kadar çok olursa olsun, onu geri istemeyin ve sakın bu maksatla bir iftiraya kalkışmayın zira böyle davranmanız büyük günahtır. Vaktiyle birbirinizle hemhal olmuş iken ve üzerinizde nikâhtan doğan hakları olduğu halde mehirlerini onlardan nasıl geri istersiniz?

Geçmişte olanlar geçmişte kaldı, bundan sonra, babalarınızın boşandığı kadınlarla evlenmeyin, bu gerçekten çok çirkin bir iş, çok kötü bir yoldur.

Anneleriniz, kızlarınız, kız kardeşleriniz, halalarınız, teyzeleriniz, erkek ve kız kardeşlerinizin kızları, sizi emziren sütanneleriniz, süt kız kardeşleriniz, eşlerinizin anneleri, kendileriyle gerdeğe girdiğiniz eşlerinizin eski kocalarından olan kızları size haram kılınmıştır. Fakat evlenip de gerdeğe girmeden boşanmış olduğunuz eşlerinizin kızlarıyla evlenmenizde bir sakınca yoktur. Öz oğullarınızın eski eşleri size haram kılınmıştır. İki kız kardeşle aynı anda evlenmeniz de haramdır. Allah’ın vahyi gelmezden önce yapılanlar geçmişte kalmıştır. Allah mü’minlere karşı çok merhametli, şefkatli ve bağışlayıcıdır.

Nikâhlanarak meşru şekilde evlendiğiniz kadınların dışındaki evli kadınlarla evlenmeniz de haramdır. İşte bütün bunlar Allah’ın size bildirdiği hükümlerindendir. Bu bildirilenlerin dışındaki kadınlarla mehirlerini verip zinadan kaçınıp iffetli bir aile hayatı yaşamak üzere evlenmeniz size helal kılındı. Önceden belirleyip anlaştığınız mehirleri, daha sonra karşılıklı rıza ile artırıp azaltabilirsiniz, bunun da bir sakıncası yoktur.

Allah her şeyin tek ve mutlak doğrusunu bilen, koyduğu hükümlerle bozulmayı önleyendir.

İçinizden hür bir kadınla evlenmeye güç yetiremeyenleri, sahip olduğunuz mü’min olmuş cariyeler varsa onlarla evlendirin. Allah kimin imanında samimi olduğunu bilir. Hepiniz birbirinizin eşiti, benzerlerisiniz, iffetli olup zina etmemeleri, gizli dost tutmamaları şartıyla velilerinin iznini alıp, örfe dayalı cüzi mehirlerini vererek onlarla evlenin. Evlendikten sonra zina etmeleri halinde ise onlara hür kadınlara verilecek zina cezasının yarısını uygulayın. Zina yapma korkusu yaşayan mü’minler evlensinler, elbette ki mü’minlerin bekârlığın sıkıntısına rağmen zinadan uzak kalmaları daha hayırlıdır.

Allah mü’minlere karşı çok merhametli, şefkatli ve bağışlayıcıdır.

Allah size İslam nizam ve ahlakından oluşan dinin helal ve haram hükümlerini bildirmektedir. Böylece geçmiş peygamberler ve onlara uyan ümmetlerin yoluna sizi de iletmek ve bağışlamak ister. Allah her şeyi hakkıyla bilen ve her hükmü isabetli olandır.

Allah yaratılış sebepleriniz olan İslâmî hayatı yaşamak ve yaşatmak gayreti içinde olanları bağışlayıp mükâfatlandırmak isterken, şehvetlerine esir olup, meşru olmayan ihtiraslarının peşinden koşanlar ise insanları doğru yoldan uzaklaştırmak isterler.

Allah, koyduğu hükümlerle yükünüzü hafifletmek ister, çünkü insanların çoğu nefsinin isteklerine karşı direnemezler.

Ey iman edenler! Birbirinizin mallarını karşılıklı rıza ile de olsa haksız yere yiyip, birbirinizi mahvetmeyin, aranızdaki ticareti meşru sınırlar içinde yapın.

Kim ticareti düşmanca bir niyetle, zulüm aracı olarak kullanırsa, zamanı gelince onu ateşin azabına mahkûm ederiz. Bunu yapmak Allah için çok kolaydır.

Ey iman edenler! Siz Allah’a şirk koşmak, kâfirliği tercih etmek, adam öldürmek, zina etmek, yalancı şahitlik, iftira, yetim malı yemek gibi büyük günahlardan kaçınır, uzak durursanız; Biz de sizin küçük günahlarınızı bağışlar, sizi şerefli ve mutlu yaşayacağınız cennetlere yerleştiririz.

Allah’ın kiminize diğerlerinden fazla bahşettiği nimetler sebebi ile birbirinize imrenip kıskançlık beslemeyin. Allah’ın davetini yaşamak için ortaya koydukları gayretlerine karşı erkeklerin nasıl ki Allah nezdinde bir payları varsa, bu gayreti gösteren kadınların da bir payı ve kazancı vardır, bu bakımdan her ikisi Allah katında eşittir.

Sizler Allah’a itaat ederek O’nun rızasını dileyin. Şüphesiz Allah her şeyi hakkıyla bilen ve mutlak doğru olanı yapandır.

Biz ölen kimsenin, geride bıraktığı mirastan kimin nasıl, ne kadar pay alacağını bildirdik. Anne, baba, yakın akraba ve kendilerine miras konusunda ahitleşilmiş olan kimselere de paylarını verin. Unutmayın ki Allah yapıp ettiğiniz her şeyi görmektedir.

Erkekler kadınları koruyup gözetmek, ailenin ihtiyaçlarını karşılamakla yükümlüdürler. Bu sebeple de ailede sorumlulukları bakımından kadınlardan bir derece daha önde, üsttedirler.

Dürüst ve erdemli kadınlar Allah’ın emirlerine itaat eden ve O’nun razı olacağı işlerde kocalarına saygı gösterip sıkıntı çıkarmayan, kocalarının yokluğunda Allah’ın korunmasını emrettiği iffetini, namusunu koruyan, sadık ve itaatkâr kadınlardır.

Mü’min kocalarına isyan eden geçimsiz kadınlara önce öğüt verin. Öğüt fayda vermezse yataklarınızı ayırın, buna rağmen düzelmezlerse, düzelmelerine sebep olacak ıslah edici bir yol bulun. Olumsuz davranışlarından vazgeçerlerse, geçmişte yaşanılanları geride bırakın ve onları bağışlayın. Yüce Allah yaptıklarınızdan haberdardır.

Karı-koca arasındaki sorunların boşanma noktasına varacağından endişe ederseniz, erkeğin ve kadının ailelerinden aracı olup durumlarını düzeltecek birer hakem tayin edin. Şayet her iki taraf da anlaşmazlığı gidermek için iyi niyetle gayret ederlerse, Allah da bu çabalarını başarılı kılar ve eşleri uzlaştırır.

Şüphesiz Allah her şeyin doğrusunu bilen ve her şeye gücü yetendir.

Yalnız Allah’ı ilah edinip, yaratılışınızın sebebi olan İslam nizamı ve ahlakına sarılın, ancak böylece Allah’a ortak koşmamış, yalnızca O’na kulluk etmiş olursunuz. Anne-babaya, akrabaya, yetim ve yoksullara, size yakın ve uzak olan komşularınıza, yolda kalmış olanlara, dostlarınıza, meşru yollarla sahip olduğunuz eşlerinize, hizmetinizde bulunan erkek ve kadınlara güzellikle davranıp iyilikte bulunun. Unutmayın ki Allah, kendini beğenen kibirlileri sevmez.

Allah, cimrilik yapan ve başkalarını buna teşvik eden, kendisine Rabbi tarafından bağışlanan nimetleri saklayıp, O’nun yolunda kullanmayanları sevmez. Allah müşrik, kâfir ve münafıklar için cehennemde zelil ve perişan edici bir azap hazırlamıştır.

Allah, Âhiret Günü’ne inanmayan, mallarını sırf gösteriş olsun diye harcayanları sevmez. Bunların dostu şeytandır, dostu şeytan olandan daha kötü kim olabilir?

Şayet onlar da Âhiret Günü’ne iman etseler, Allah’ın davetine uyup da O’nun bahşettiği nimetlerden gösteriş yapmadan yine O’nun yolunda harcasalardı hiçbir zararları olmazdı.

Gerçek şu ki: Allah hiç kimsenin yaptığını karşılıksız bırakmaz ve hiç kimseye zerre kadar haksızlık yapmaz. Allah, rızasını kazanmak uğrunda yapılanların karşılığını dünyada da, âhirette de fazlasıyla verir.

Biz, Hesap Günü her toplumun içinden davetimize karşı tutumlarına şahitlik edecek birini çağıracağız. Ey Peygamber! Seni de kendi toplumuna ve senden sonraki toplumlara şahit tutacağız. İşte O Gün onların vay haline.

Müşrik, kâfir ve münafık olarak yaşamakta inatla direnip de Peygamber’e ve onun Allah adına yaptığı davete karşı çıkıp saldıranlar, O Gün yerle bir olmak, toprağa karışıp yok olmak isteyecek ve yaptıkları hiçbir şeyin Allah’a gizli kalmamış olduğunu görecekler.

Ey mü’minler! Sarhoş iken ne söylediğinizi bilinceye kadar, cünüp iken de boy abdesti alıncaya kadar namaza yaklaşmayın.

Yolculukta ya da hasta iken, küçük ya da büyük tuvalet ihtiyacınızı gidermişseniz veya eşlerinizle cinsel ilişkiye girmişseniz, böylesi durumlarda su bulamamış ya da suyu kullanma imkânınız yoksa temiz bir toprakla ellerinizi, yüzünüzü ve kollarınızı mesh ederek teyemmüm edin. Unutmayın ki Allah, zorda kalan mü’minler için kolaylık diler. O, çok merhametli, şefkatli ve bağışlayıcıdır.

Kendilerine ilâhî kitaplardan bir pay verilmiş olanları görüyor musun? Sizin de kendileri gibi Allah’ın vahyini görmezden gelip, şirk ve küfür nizamına dönmenizi istiyor ve bu uğurda imkânlarını seferber ediyorlar. Ey mü’minler! Onlar sizin düşmanlarınızdır, sakın onları dost edinmeyin. Allah onlara karşı sizi uyarmaktadır, düşmanlarınızın kim olduğunu en iyi bilen Allah’tır. Allah dost olarak yeter, yardımcı olarak da Allah kâfidir.

Bir kısım Yahudiler, Müslümanların akıllarını karıştırmak ve İslam’dan uzaklaştırmak maksadıyla, sözleri asıl bağlamından ve anlamından koparıp farklı anlamlara gelecek şekilde çarptırırlar. “İşittik ve itaat ettik.” yerine, “İşittik ve karşı çıktık.” şeklinde değiştirirler. Hâlbuki onlar da yalnızca, “İşittik ve itaat ediyoruz, bizi dinle, doğru anlayıp anlamadığımızı kontrol et, bizi uyar.” deselerdi, bu onların hayrına olacaktı. Allah, gerçeği bile bile reddetmeleri sebebi ile onları lanetledi.

Siz ey geçmişte kendilerine kitap (vahiy) bahşedilmiş olanlar! Elinizdeki kitapta kalmış olan hakikatleri tasdik eden Kur’an’a uyun. Bir kısım yüzleri silip, dümdüz edeceğimiz gün gelmeden yahut cumartesi yasağını çiğnedikleri için lanete uğrattığımız atalarınız gibi sizi de cezalandırmadan davet edildiğiniz ilâhî nizama iman edip kurtulanlardan olun.

Allah kendisine ortak koşulmasını (şirki) asla bağışlamaz. Ancak küçük günahları dilerse affeder.

Allah’ın seçkin kulları olduklarını ve cennete gireceklerini iddia edip, kendilerini temize çıkarmaya çalışanlar, ancak kendilerini aldatırlar. Gerçek şu ki, Allah’ın temize çıkaracağı kimseler, yalnızca iman edip sorumluluklarını bilinçle yerine getirenlerdir. Allah hiç kimseye haksızlık etmez. Uydurdukları yalanları Allah’a isnat edenlerden daha zalim, sapık ve günahkâr kim vardır?

Ellerindeki kitapta gerçeklerden pek az bir bilgi kalmış olanlar, kendilerini Allah’tan başkasına kulluğa çağıran kimselerin icat ettikleri hayat nizamlarına yönelip teslim oluyor, üstelik bu da yetmezmiş gibi şirk ve küfür nizamlarını benimseyenlerin mü’minlerden daha doğru yolda olduklarını iddia ediyorlar.

İşte bunlar Allah’ın lanetlediği kimselerdir, Allah’ın lanetlediği kimselere yardım edebilecek de yoktur. Yoksa böyleleri kendilerini Allah’ın mülkünün ortağı sayıp da O’nun kulları üzerinde hükümranlık hakkına sahip olduklarını mı sanıyorlar? Şayet onlara Allah’ın mülkünden tasarruf yetkisi verilmiş olsaydı, onlar da insanlara küçük bir çekirdeğin zarını bile vermezlerdi.

Kitap Ehli olduklarını iddia edenler, Allah’ın kendi kavimlerinden olmayan birine, peygamberlik ve beraberinde kitap bahşetmesini kıskanıyorlar. Oysa Biz geçmişte kendilerinin de atası olan İbrahim ve onun soyundan olanlara da peygamberlikle birlikte kitaplar bahşedip, hükümranlıklar nasip etmiştik.

Böyle olmasına rağmen onların bir kısmı İbrahim ve onun soyundan gelen peygamberlerin de davetini kabul etmeyip yüz çevirmişlerdi. Böyleleri hak ettikleri cehennem ateşi ile cezalandırılacaklardır.

Biz yaratılışının sebebine uygun yaşamaya davet etmemize rağmen bundan inatla yüz çevirenleri, zamanı gelince derilerini kavuracak ateşe sokacağız ve azabı tekrar tekrar yaşamaları için de derilerini yeniden giydirip, yeniden yakacağız.

Allah üstün kudret sahibi ve her hükmü mutlak doğru olandır.

Allah’ın davetine iman edip imanın gerektirdiği hayatı yaşamak uğrunda gayret edenleri, daima kalmak üzere içlerinden ırmaklar akan cennetlere yerleştireceğiz. Onlara orada el değmemiş tertemiz eşler vereceğiz ve gölgelikler altında mutluluklarla ödüllendireceğiz.

Allah size emanetleri (görev ve sorumlulukları) taşıyabilecek olan ehil kimselere vermenizi ve insanlar arasında hükmettiğiniz takdirde adaletle hükümler vermenizi emretmektedir. Böylece Allah size öğütlerin en güzelini vermektedir.

Allah her şeyin mutlak doğrusunu bilen ve koyduğu yasalarla bozulmayı önleyendir.

Ey iman edenler! Allah’a, Peygamber’e ve sizden olup, aranızda Allah’ın hükümleriyle hüküm vermesi için seçtiğiniz yöneticilerinize itaat edin. Bir konuda anlaşmazlığa düştüğünüzde, çözüm için Allah’a ve Peygamber’e (Kur’an ve Sünnet’e) müracaat edin, Allah’a ve Âhiret Günü’ne yürekten iman ediyorsanız böyle yapın, bu sizin için en doğru ve en hayırlı olandır.

Ey Peygamber! Sana ve senden önce indirilen kitaplara iman ettiklerini söyleyen şu münafıkların yaptıklarına bakar mısın? Onlar aralarındaki anlaşmazlıkların çözümü için ilâhî nizamın adaleti yerine tağuti nizamların adaletine başvurup adalet arıyorlar. Hâlbuki onlar Allah’tan başkasının nizamını reddetmekle emrolunmuşlardı. Oysa o tağuti nizam onların en büyük düşmanıdır.

Böylesi ikiyüzlüleri ne zaman Allah’ın indirdiği kitabının hükümleri ile sorunlarını çözmeye davet etsen, senden uzaklaştıklarını görürsün. Fakat müracaat ettikleri şirk nizamlarının yasaları ile sorunlarını çözemeyip başları sıkıntıya düştüğünde hemen sana gelip, Allah’ın adını kullanarak yeminler edip, “Biz sadece iyi niyetimizden, aramızda uzlaşma sağlasınlar diye onlara başvurduk” derler.

Allah onların kalplerinde olanları çok iyi bilmektedir. Sen onlara aldırış etme, öğüt verip, gerçek olana davet et.

Biz her peygamberi, kendisine uyulsun diye gönderdik. Şayet o tağuti nizamlardan adalet umanlar, bu davranışları ile kendilerine zulmetmiş olduklarını itiraf edip, tevbe ederek sana gelselerdi ve sen de peygamber olarak onlar hakkında Rabbinden bağışlanma dileseydin, Allah’ın şefkat ve merhamet ve affına nail olacaklardı.

Rabbine andolsun ki, onlar aralarında anlaşmazlığa düştükleri konularda Kur’an’ın hükümlerine, senin de hakemliğine başvurmadıkça ve çıkan hükme gönüllerinde hiçbir sıkıntı, hiçbir burukluk duymadan tam bir teslimiyetle uymadıkça iman etmiş olmazlar.

Şayet Biz, o münafıklara “Yaratılışınızın sebebi olan hayatı yaşamak uğrunda, gerekirse hayatınızı feda edin yahut gerekirse yurtlarınızı terk edin.” diye emretmiş olsaydık, içlerinden çok azı bunu yapmaya razı olurdu. Hâlbuki onlar öğüt verilerek davet olunduklarına uysalardı, kendileri için daha hayırlı olur, gerçek imana kavuşmuş olurlardı. Biz de o takdirde onlara yardım eder, hidayet ile ödüllendirirdik.

Allah’ın davetine iman edip, gereklerini yerine getirenler iyi bilsinler ki, onlar âhirette Allah’ın kendilerine nimetler verdiği peygamberler, Allah’a verdikleri sözlerinde sadık olanlar ve şehitlerle birlikte olacaklar. Böylesi erdemli, salih, güzel kimselerle birlikte olmak büyük bir kazançtır. İşte Allah’ın iman edip, teslim olanlara vaat ettiği mükâfat budur. Allah kimlerin mükâfata layık olduğunu en iyi bilendir. Her şeyin en doğrusunu bilen olarak Allah yeter.

Ey iman edenler! Düşmanlarınıza karşı önceden hazırlık yapıp tedbirlerinizi alın. Savaş gerektiğinde bölük bölük ya da topyekûn savaşa çıkın, içinizde savaşa çıkmak konusunda işi ağırdan alan, savaştan kaçmak için asılsız bahaneler uyduran ve size katılmayan münafıklar da olacak. Eğer savaşta yenilecek olursanız bunlar, “İyi ki savaşa katılmamışım, onlarla birlikte olsaydım kim bilir başıma neler gelecekti, Allah beni korudu” derler. Fakat Allah’ın yardımı ile savaşı siz kazanırsanız, bu defa da sanki geçmişte siz onları davet etmemişsiniz gibi ya da aranızda hiçbir yakınlık yokmuş gibi geçmişi bir kenara bırakıp, “Keşke ben de onlarla birlikte olsaydım da, bu başarının nimetlerinden yararlansaydım” diyecekler.

Geçici ve kısa dünya hayatına karşı, daimi cennet hayatı ile nimetlerini tercih edenler, Allah’ın daveti İslam nizamı ve ahlakını yaşamak ve yaşatmak uğrunda saldırganlarla savaşsınlar. Her kim Allah yolunda ölür ya da öldürülür yahut gazi olursa, Allah onu mükâfatların en büyüğüne kavuşturacaktır.

Ey iman edenler! Size ne oluyor da “Ey Rabbimiz! Bizi müşrik ve kâfirlerin bu zulüm nizamından kurtar, rahmetinle bize sahip çıkacak bir kurtarıcı, koruyucu gönder” diye dua edip yakaran, ezilmekte olan yaşlı, zayıf, çaresiz erkekler, kadınlar ve çocuklar için Allah yolunda savaşmıyorsunuz?

İman edenler, Allah’ın daveti olan hayat nizamı uğrunda kendilerine saldıranlarla savaşırlar.

Şeytanla ortaklık kurup şirk ve küfür nizamları oluşturanlar ve onlara uyanlar da tağuti nizamları uğrunda savaşırlar.

O halde ey iman edenler! Size saldıran şeytanın dostu ve ortağı olan müşrik ve kâfirlerle savaşın, unutmayın ki şeytanın ve şeytanlaşmış olanların tuzağı hem çok basit hem de çok zayıftır.

Daha önce müşriklerle savaşmak için senden izin isteyenlere “Şimdilik savaştan uzak durun, namazınızı titizlikle ve bilinçle kılın, maddi imkânlarınızı kullanarak bir yandan davete destek olurken, öte yandan kendinizi arındırın.” denilmişti.

Şimdi ise, “Savaşmanın zamanı geldi ve savaş üzerinize farz kılındı.” denilince, bu defa da aynı kimselerden bir kısmının Allah’tan korkar gibi hatta daha da fazlası ile düşmandan korktuklarını görüyorsun. Üstelik “Ey Rabbimiz! Niçin bize savaşmayı farz kıldın, bunu biraz daha erteleseydin olmaz mıydı?” diye yakarıyorlar.

Sen onlara de ki: “Dünya hayatı ve zevkleri kısa ve geçicidir ama Allah yolunda cihat edenler için âhiret hayatının cennet nimetleri kalıcı ve daha hayırlıdır.”

Hesap Günü hiç kimse haksızlığa uğratılmadan dünya hayatındaki seçiminin karşılığını görecektir.

Nerede olursanız olun, ölüm sizi mutlaka bulacaktır! Sarp yamaçlı kalelerde, en sağlam yapılmış şatolarda olsanız da ölüm sizi yakalar.

Allah’ın emri olan savaş karşısında ikiyüzlü davranan münafıklar bir iyiliğe, güzelliğe kavuştuklarında “Bu Allah’tandır” derler fakat bir musibetle, sıkıntıyla karşılaşıp da başlarına kötü bir şey gelince de “Bu da senin yüzünden başımıza geldi” diyerek seni suçlamaya kalkarlar. Ey Peygamber! Sen onlara de ki: “Başınıza gelen iyilikler de kötülükler de Allah’ın koyduğu yasaları ve imtihanı sebebi iledir.” Gerçek böyle olmasına rağmen birçoğu söylenenleri anlamak, hakikati kavramak istemiyor.

İyiliğin de kötülüğün de yasalarını koyan ve bildiren Allah’tır, tercihini bunların birinden yana kullanan da insandır. Allah insanı tercihine göre yaşatır, ayrıca Allah insana bir kısım nimetler lütfederek ya da musibetlerle karşılaşmasına izin vererek de onu imtihan eder, imtihanda muvaffak olanı da nimetlerle ödüllendirir. Sen hâlâ “Başımıza gelen iyilikler Allah’tandır, bir kötülük gelirse sendendir” diyenlere aldırma!

Ey Peygamber! Biz seni insanlara bu gerçekleri duyurasın diye elçi olarak gönderdik. Buna şahit olarak Allah yeter.

Kim Peygamber’in Allah adına söylediklerine ve yaptıklarına uyar ve ona itaat ederse Allah’a itaat etmiş olur. Kim de itaat etmeyip yüz çevirirse, bilsin ki Biz seni onların üzerine bekçi olarak göndermedik.

Münafıklar senin yanına geldiklerinde “Senin dediklerinin hepsi doğru ve biz de davetine inanıyor, iman ediyoruz.” derler. Fakat yanından ayrıldıktan sonra, içlerinden bir grup, geceleyin toplanıp sana söylediklerinin tam tersine şeyler söyler, sana ve davet ettiğin İslâm nizam ve ahlakına karşı tuzaklar hazırlarlar. Şüphesiz Allah onların tuzaklarını kaydetmektedir. Sen onlara aldırış etmeden davetine devam et ve Allah’a güvenip tevekkül et, vekil (yardımcı) olarak Allah yeter.

Onlar Kur’an üzerinde düşünmüyorlar. Şayet Kur’an Allah’tan başkasına ait bir kitap olsaydı, içinde birçok çelişki ve tutarsızlık olurdu.

Henüz iman kalplerine iyice yerleşmemiş bir kısım zayıf iradeli kimseler, Müslümanların güvenliğine dair ya da savaş veya barışla ilgili olumlu yahut olumsuz bir haber duyduklarında, bunun doğru olup olmadığını araştırmadan hemen etrafa yayarlar. Hâlbuki böyle yapmak yerine duydukları haberi Peygamber’e ve mü’minlerden kendilerine yetki verilmiş olan ehil kimselere iletmiş olsalardı, onlar işin aslını öğrenip ona göre tedbir alır, gereğini yaparlardı. Allah’ın uyarısı, yardımı, rahmeti olmasaydı içinizden pek azınız hariç, şeytanın ve onun oyuncağı olmuş kimselerin tuzağına düşerdiniz.

(Ey Peygamber!) Tek başına kalsan da Allah yolunda gücünün yettiğince savaş! Bu hususta sen kendinden sorumlusun, mü’minleri de saldırganlarla savaşmaya teşvik et. Allah elbette saldırganların gücünü kıracaktır. Allah’ın gücü her şeye yeter ve O’nun cezalandırması çok şiddetlidir.

Kim, Allah yolunda hayırlı bir işe (şefaatçi olursa) vesile olursa ona bundan dolayı bir mükâfat vardır. Kim de kötü/şer bir işe (şefaatçi olursa) önayak olursa o da bu işinden dolayı hesaba çekilip cezasını görecektir.

Allah kimin ne için çaba gösterdiğini en iyi bilen ve karşılığını verendir.

Ey mü’minler! Düşmanlarınız size barış teklifi olan selamı verirlerse, siz de onlara onun daha güzeli yahut aynısıyla karşılık verin. Allah her şeyin tek ve mutlak doğrusunu bilen ve yapmakta olduklarınızın kaydını tutandır.

Sizin Allah’tan başka ilahınız yoktur. Allah geleceği kesin olan Kıyamet ve Hesap Günü hepinizi bir araya toplayacaktır.

Allah’tan daha doğru sözlü kim olabilir?

Ey mü’minler! Size ne oluyor da kurdukları tuzakları, riyakârlıkları, münafıklıkları sebebi ile Allah’ın aşağılayıp rahmetinden dışladığı kimselerin mü’min olup olmadıkları hakkında şüphe içinde ikiye ayrılıyorsunuz? İnatla doğru yola karşı çıktıkları için Allah’ın sapıklıkta bıraktığı bu kimseleri siz mi doğru yola ileteceksiniz? Hak ettiği için Allah’ın sapıklıkta bıraktığını hiç kimse hidayete kavuşturamaz.

Müşriklerle işbirliği yapan münafıklar, mü’minlerin de kendileri gibi ikiyüzlü, küfre sapmış kimseler olmalarını ister ve buna çağırırlar. Bunların müşriklerle tamamen ilişkilerini kestiklerinden ve sizin yanınıza hicret edip gerçekten iman ettiklerinden emin olmadıkça onları dost, sırdaş edinmeyin. Şayet iman etmez, durumlarını değiştirmez de düşmanca davranmaya devam ederlerse onları yakalayın ve bulduğunuz yerde öldürün, onlardan asla bir dost da bir yoldaş da olmaz.

Sizinle aranızda sulh bulunan bir kavme sığınanlarla ve sizinle de kendi kavimleriyle de savaşmak istemeyip size başvuranlara dokunmayın. Aslında onlar sizden daha güçlü olduklarına inansalar, sizinle savaşmaktan geri durmazlar. Allah onlardan sizi uzaklaştırdı. Onların barış teklif etmesi durumunda saldırıp, zarar vermenizden Allah razı olmaz.

Bir kısım münafık da vardır ki ne sizinle ne de kendi kavimleriyle kötü olmak ister. Çıkarları gereği her iki toplumla da barışık yaşamak istediğini söyleyip, kendi güvenliğini garanti altına almanın hesabı ile hareket eder. Fakat ne zaman mü’minler aleyhine bir fitne için çağırılsalar, hemen müşrik ve kâfirlerin çağrısına koşarlar. Şayet bunlar, sizinle barış anlaşması yapmaz da, zarar vermekten vazgeçmezlerse onları bulduğunuz yerde öldürün. Allah bunlarla ilgili size apaçık yetki vermiştir.

Bir mü’minin başka bir mü’mini öldürmesi asla düşünülemez, bu ancak yanlışlıkla, hata ile olabilir. Kim bir mü’mini yanlışlıkla öldürürse, mü’min bir köleyi özgürlüğüne kavuşturması ve ölenin ailesine diyet ödemesi gerekir, ama ölenin ailesi öldüreni bağışlar, diyetten vazgeçerse bu yükümlülük ortadan kalkar.

Yanlışlıkla öldürülen kişi mü’min olmakla birlikte, size düşman olan bir kabileye mensupsa, bu durumda ödenecek bedel yalnızca mü’min bir köleyi hürriyetine kavuşturmak olacaktır. Şayet öldürülen kişi aranızda sulh anlaşması olan bir topluma mensupsa, öldüren kişi bu durumda ölenin ailesine hem diyet ödeyecek hem de mü’min bir köleyi özgürlüğüne kavuşturacaktır. Bunları yapmaya gücü yetmeyenler, Allah’ın tevbesini kabul etmesi için iki ay aralıksız oruç tutmalıdır.

Allah her şeyin mutlak doğrusunu bilen ve her hükmü tam isabetli olandır.

Kim de bir mü’mini kasten öldürürse, onun cezası içinde temelli kalmak üzere cehennem olacaktır. Allah ona lanet edip, korkunç bir azaba uğratacaktır.

Ey iman edenler! Allah yolunda savaş için yola çıktığınızda, karşınıza çıkanların durumunu iyice araştırıp anlamaya çalışın, düşman olduğunu ve savaşmak için kararlı olduğunu anlamadan silahınıza sarılmayın. Size Müslümanca selam verip, barış teklif edene de, dünya hayatının malına tamah ederek, ganimet için “Sen Müslüman değilsin” diyerek onu öldürmeyin, kazancın en hayırlısı Allah nezdinde olandır.

Bir zamanlar siz de onlar gibiydiniz. Şimdi ise Allah’ın lütfu ile doğruya yönelip güçlendiniz, kendinize güvenir hale geldiniz. Bu yüzden de çok dikkatli davranın, iyice anlayıp dinlemeden kimse hakkında acele karar vermeyin. Allah yapmakta olduklarınızı görüp bilmektedir.

Gerçek şu ki, mü’min olduklarını söyledikleri ve geçerli bir mazeretleri bulunmadığı halde size saldıranlarla savaşmak üzere sefere katılmayıp, evlerinde oturanlarla, Allah yolunda mallarını ve canlarını ortaya koyarak savaşanlar elbette bir değildir.

Allah malları ve canlarıyla üstün çaba gösterenleri, evlerinde oturanlardan üstün kılmış, yüksek makamlara layık görmüştür. Yerinde oturan mü’minlerle, önde gidenlerin mükâfatı da tabii ki bir olmayacaktır. Allah’ın katında her mü’minin derecesi ve makamı farklıdır.

Allah mü’minlere karşı çok merhametli, şefkatli ve bağışlayıcıdır.

Melekler, Allah’ın davetinden yüz çevirerek kendilerine zulmeden kimselerin canlarını alırken “Siz Allah için ne yaptınız?” diye soracaklar. Onlar da “Bizler ezilmiş, güçsüz bırakılmış, zayıf kimselerdik, bu yüzden de bir şey yapamadık” diyecekler. Bunun üzerine melekler de onlara “Allah’ın arzı hicret edeceğiniz kadar geniş değil miydi?” derler. İşte böylelerinin varacakları yer cehennem olacaktır, orası ne kötü bir varış yeridir.

Ancak erkeklerden, kadınlardan ve çocuklardan hicret ederek, mü’minlerin arasına katılmak istemelerine rağmen, gerçekten özürleri, çaresizlik, düşkünlük ve güçsüzlükleri sebebi ile bu duruma güç yetirmeyip, bir yol bulamayanlar cezalandırılmazlar. Umulur ki Allah bunları affeder. Allah mü’minlere karşı çok merhametli ve bağışlayıcıdır.

Her kim yaratılışının sebebi olan İslâmî hayatı yaşamak için şirk ve küfür nizamını terk ederse, Allah onu yeryüzünde bolluk, huzur ve güven içinde yaşayacağı bir yere ulaştırır. Kim bu amaçla evinden çıkar da sonra yolda ölürse Allah’ın mükâfatına nail olur. Allah böylesi kullarına karşı çok merhametli ve bağışlayıcıdır.

Ey mü’minler! Savaş için sefere çıktığınızda, düşmanın ani bir saldırı ihtimaline karşı namazlarınızı kısaltarak kılmanızda bir sakınca yoktur, çünkü düşmanlarınız fırsat kollamak isterler.

Ey Peygamber! Cephede mü’minlere namaz kıldırırken, bir grup seninle silahlarını kuşanmış vaziyette secdeye vardıklarında, diğerleri arkalarında nöbet tutsunlar. Bunlar secde ettikten sonra nöbet yerine geçsinler ve diğerleri gelip arkanda secde edip namazı kılsınlar. Bunlar da silahlarını kuşanmış olsunlar, çünkü müşrik ve kâfirler savaş teçhizatınız olan silahlarınızı elden bıraktığınız vakti fırsat bilip ani baskınla sizi mağlup etmek isterler. Şayet namaz sırasında yağmurla karşılaşıp da bir sıkıntıya uğrayacak olursanız yahut hasta olursanız silahlarınızı yanınıza bırakabilirsiniz, fakat her durumda çok dikkatli olun. Allah, sizin elinizle müşrik ve kâfirleri perişan edici bir azap hazırlamıştır.

Namaz bitip kalktığınızda otururken, yatarken ve her halde, her durumda, her zaman Allah’ı aklınızdan çıkarmayın. Düşman tehlikesi ortadan kalkıp güvene kavuştuğunuzda namazı her zamanki gibi eksiksiz kılın, çünkü namaz mü’minler için belirli vakitlerde yerine getirilmesi gereken bir farzdır.

Düşman ordusunu takip konusunda gevşek ve kararsız davranmayın ve sakın onların peşlerini bırakmayın. Unutmayın ki takip sırasında siz bir sıkıntı çekiyorsanız, onlar da takip edilmenin korkusuyla daha çok sıkıntı çekeceklerdir. Üstelik sizin çektiğiniz sıkıntıların Allah nezdinde büyük bir mükâfatı vardır, müşrik ve kâfirler içinse dünyada ve âhirette sıkıntı ve azap vardır.

Ey Peygamber! Biz sana bu Kur’an’ı, insanların (niçin yaratıldıkları ve nasıl yaşamaları gerektiğini bildirmek) aralarında Allah’ın sana bildirdiği gibi hükümler verip hükmedesin diye gönderdik. Sakın Kur’an’ın davet ettiği hayat nizamından yüz çeviren hainlerin savunucusu olma, onların sana yakınlık göstermelerine ve sözlerine aldanıp da aslını araştırmadan yanlış hükümler verme! Böyle bir hataya düşersen de Rabbinden bağışlanmanı dile, Allah mü’min kullarına karşı çok merhametli, şefkatli ve bağışlayıcıdır.

Allah’ın davetini inkâr yolunu seçerek kendi nefislerine ihanet eden zalimlerin savunulacak hiçbir tarafları yoktur. Allah kendilerine zulmeden böyle kimseleri sevmez. Onlar yapıp ettiklerini insanlardan gizleyebilirler fakat Allah’tan gizleyemezler. Nitekim geceleri bir araya gelip de, Allah’ın razı olmayacağı hesaplar yapıp tuzaklar kurarlarken, Allah onların yanı başlarında idi. Allah her şeyden haberdardır ve olup biten, olacak olan her şeyi bilmektedir.

Diyelim ki siz bu kimseleri dünya hayatlarında savunmaya kalktınız! Peki ya Kıyamet ve Hesap Günü bunları Allah’a karşı kim savunabilecek ve Allah’ın azabından bunları kim koruyabilecek?!

Her kim, Allah’ın davetinden yüz çevirip böylece hem kendisine hem de başkalarına zulmeder fakat sonra da bu yaptığının yanlış olduğunu anlayıp tevbe ederek Allah’a yönelirse, O’nu bağışlayıcı olarak bulacaktır.

Her kim de şirkinde, küfründe, münafıklığında inatla direnip Allah’ın davetine dönmeden ölürse kendine zulmetmiş olur.

Allah kimin ne yaptığını, hayatı kime ve neye göre yaşadığını en iyi bilendir.

Her kim de, küçük ya da büyük bir günah işleyip, onu da masum birinin üstüne atarsa, çok ağır suç işlemiş, büyük bir günah yüklenmiş olur.

Ey Peygamber! Allah’ın esirgeyip koruması, uyarması sayesinde o müşrik ve münafıklar, çok isteyip uğraşmalarına rağmen sana yanlış hükümler verdirip saptıramadılar. Onlar sana zarar veremezler, çünkü Allah sana Kur’an’ı indirmiş, onunla neyin doğru neyin yanlış olduğunu gösterip bilmediklerini öğretmiş ve seni doğru yola yöneltmiştir. Şüphesiz Allah’ın kitabı çok büyük bir lütuftur.

Hakikati inkâr edenlerin aralarında toplanıp da gizli gizli görüşüp konuştuklarında hiçbir hayır yoktur. Fakat mü’minlerin bir araya gelip gayelerine ulaşmak, yardımlaşmak, hayırlı bir işi yapmak veya dargın mü’minleri barıştırmak üzere gizli de olsa görüşmelerinde hayır vardır. Allah’ın rızasını kazanmak maksadıyla yapılan bu işlere karşılık büyük bir ödül vardır.

Kim de Kur’an ile kendisine doğru yol tebliğ edilmesine rağmen Peygamber’e karşı çıkar ve başka bir yol seçerse, Allah da onu kendi seçimiyle baş başa bırakıp cehennemde azaba mahkûm eder.

Allah kendisiyle birlikte başka ilahlar edinerek ortak koşanları bağışlamaz. Fakat Allah’a ortak koşulmasının dışındaki günahlardan dilediğini bağışlar. Allah’ın yarattıklarını yönetmek konusunda, O’nun hükümlerine ortak olmaya kalkışandan daha sapık ve nankör kim olabilir?!

Müşriklerin bir kısmı da, Allah’la birlikte kendilerine dünya hayatlarını daha güzel yaşatacaklarına inandıkları dişileri (dişi isimler verdikleri kimseleri) kutsallaştırıp putlaştırırlar. Böyle yapmakla aslında şeytanın tuzağına düşüp, onlara tapınmış olurlar.

Hâlbuki Allah, şeytanı lanetleyip huzurundan kovmuştu. Bunun üzerine şeytan, “Ben de Senin kullarının bir kısmını saptırıp kendime tabi kılacağım. Senin yolundan uzaklaştırıp boş hayaller peşinde koşturacağım. Onlara emredip, putperest âdetlerine göre kurbanlık hayvanların kulaklarını kestireceğim, Allah’ın yarattıklarının şekillerini ve fıtratını (yaratılışını) bozdurup değiştireceğim.” demişti.

Unutmayın ki, Allah’ın davetinden yüz çevirip de şeytanı dost edinip, peşinden gidenler, çok büyük ziyana uğrarlar. Şeytan böylelerine boş vaatlerde bulunur, onları boş kuruntularla oyalar, şeytanın vaatleri yalnızca akılları karıştırıp çelmekten ve aldatmaktan ibarettir. Şeytanın peşinden gidenlerin varacağı yer de cehennemdir ve oradan bir çıkış yolu yoktur.

Allah, davet olundukları İslâm nizam ve ahlakını yaşamak uğrunda ellerinden gelen gayreti gösterenleri, içlerinden ırmaklar akan daimi kalacakları mutluluk yurdu cennetlere koyacak. Bu, mü’minlere Allah’ın vaadidir ve O asla sözünden dönmez. Allah’tan daha doğru sözlü kim olabilir?

Allah müşrik, kâfir ve münafıkları hak ettikleri azap ile cezalandıracaktır, bu ne sizin ne de Kitap Ehlinin görmek ve göstermek istediğiniz sınırsız affedilme umut ve temennilerinize bağlıdır.

Gerçek şu ki, her kim Allah’ın sınırlarını dikkate almayıp âhireti hesaba katmadan yaşamışsa, hak ettiği azapla cezalandırılacak ve Allah’a karşı kendisine yardım edecek kimse de bulamayacaktır.

Erkek olsun kadın olsun, her kim de Allah’ın davetine iman edip, gereklerini yerine getirmenin gayreti ile yaşamışsa, zerre haksızlığa uğramayacak ve cennetle ödüllendirilecektir.

Rabbine kendini teslim eden, şirkten ve küfürden kendini tamamen arındırmış olan İbrahim’in dinine uyandan daha güzel kim olabilir? Allah İbrahim’i dost edinmiştir.

Göklerde ve yerde ne varsa hepsi Allah’a aittir, mülkü üzerinde hâkimiyet kurup, hüküm koyma ve yönetme hakkı da yalnızca Allah’a aittir.

Allah ilmi ile her şeyi yaratmış ve kudretiyle kuşatmıştır.

Ey Peygamber! Senden Allah’ın kadınlarla ilgili hükümlerini soruyorlar, onlara de ki: “Allah yeri geldikçe bu konudaki hükümleri açıklamaktadır. Nitekim mehirlerini vermek istemeyip de evlenmek istediğiniz dul kadınlar, yetim kızlar ve miras haklarını aramaktan aciz küçük çocuklar, öksüz ve yetimlerle ilgili hükümlerini, Allah size Kur’an ile açıklamıştır.” O halde bu hususlardaki sorumluluklarınızı size bildirildiği gibi yerine getirin. Allah’ın bildirdiklerine uymanız sizin hayrınızadır.

Şayet bir kadın, kocasının sadakatsizliği, geçimsizliği ve ilgisizliği sebebiyle aile hayatının sona ereceğinden endişe ederse, sorunlarını karşılıklı konuşup anlaşarak ve fedakârlık yaparak çözmeye çalışsın. Anlaşmak, ayrılmaktan daha hayırlıdır. İnsanın tabiatında kıskançlık ve bencillik de vardır ama Allah insanı bu duygularını kontrol edecek, yenebilecek güçte yaratmıştır. Bu duygularınızı bastırıp üzerinizdeki etkisini azaltarak evlilik hukukunun gerektirdiği güzellik ve olgunlukta davranırsanız Allah da size yardım eder. Unutmayın ki Allah, yaptığınız her şeyden haberdardır.

Şayet birden fazla kadınla evliyseniz, ne kadar arzu edip dikkatli, özenli davransanız da eşleriniz arasında adaleti tam sağlayamazsınız. Hiç olmazsa, içlerinden birine tamamen yahut fazlaca meyledip de, diğerini veya diğerlerini dışlayıp, kocası hem var hem de yok durumuna düşürmeyin. Eğer bir orta yol bulur da onlara karşı sorumluluklarınızı yerine getirir, güzellikle geçinirseniz, Allah sizin küçük kusurlarınızı bağışlar. Allah bu konuda elinden gelen gayreti gösteren mü’minlere karşı çok merhametli ve şefkatlidir.

Uzlaşma çabalarına rağmen karı koca yine de ayrılmaya karar verirlerse, Allah onları lütfu ile birbirlerine muhtaç olmadan yaşatır, belki de daha hayırlı eşler nasip eder. Allah’ın nimeti ve rahmeti çok geniştir.

Göklerde ve yerde olanların hepsi Allah’a aittir, size de, sizden öncekilere de gönderdiğimiz peygamber ve kitaplarla yaratılış sebebiniz olan İslâm nizam ve ahlakı ile yaşamayı, Allah’a itaatsizlikten ve nankörlükten sakınmayı emrettik. Şayet Allah’ın davetinden yüz çevirip isyan ederseniz, göklerde ve yerde olanların gerçek sahibinin Allah olduğunu, O’nun hiçbir şeye ihtiyacı olmadığını, şükredip, övülmeye layık olanın da yalnız Allah olduğunu unutmayın.

Göklerde, yerde ve arasında olanları yönetme hakkı yalnızca sahibi olan Allah’a aittir. O’ndan başka ilah ve güvenilmeye layık olan vekil yoktur.

Ey insanlar! Sizi yoktan var eden Allah, dilerse sizi yok edip yerinize başkalarını getirir. Allah’ın gücü her şeye yeter.

Kim bu dünyanın nimetlerinden isterse, bilsin ki dünyanın da âhiretin de nimetlerinin gerçek sahibi Allah’tır, ancak insan dünya nimetlerinden kısa bir süre yararlandırılır, âhiret nimetleri ise süresiz yararlandırılmak içindir ve çok daha güzeldir.

Allah kimin neye talip olduğunu en iyi bilen ve her şeyden haberdar olandır.

Ey iman edenler! Kendinizin, ana ve babanızın, en yakınlarınız olan akrabalarınızın aleyhine de olsa, adaletten ayrılmayın, şahitliği Allah için dosdoğru yapın, Allah’ın adalete riayet edip, etmediğinizi görüp, bildiğini aklınızdan çıkarmayın. Şahitlik yaptığınız kimse zengin olsun fakir olsun, Allah için doğru olanı söyleyin ve unutmayın ki Allah’ın üzerinizdeki hakkı onların her birinin üzerinizdeki hakkından çok daha fazladır. O halde kendi arzularınız ve yakınlıklarınızın etkisiyle, dillerinizi eğip, bükerek adaleti çarptırmayın. Şüphesiz Allah yaptıklarınızdan haberdardır.

Ey iman edenler! Allah’a, Peygamberine ve gönderdiği Kur’an ile daha evvelce gönderdiği kitaplara iman edin, davet edildiğiniz hayata sımsıkı sarılarak yaşayın ve sakın ondan taviz vermeyin. Kim Allah’ın gönderdiği kitaplarına, peygamberlerine, meleklerine ve Âhiret Günü’ne inanıp iman etmezse tam bir dalalete düşmüş, şirk ve küfre gömülmüş olur.

Allah’a, gönderdiği kitaplara, peygamberlere, meleklere ve Âhiret Günü’ne inanıp, iman ettikten sonra bu gerçeklerden yüz çevirip, şirk ve küfre dönerek inatla direnenleri Allah asla affetmeyecek, onları tekrar doğru yoluna kabul etmeyecek. Böylesi ikiyüzlüleri cehennemde korkunç bir azap beklemektedir.

Bunlar mü’minleri bırakıp da müşrik ve kâfirleri dost edinerek, onların yanında şerefli ve itibarlı olacaklarını mı sanıyorlar? Oysa gerçek şu ki, şeref ve itibar ancak Allah’ın yanında olmakla elde edilir.

Allah, iman edenlere açıkça şu hükmünü bildirmektedir: Allah’ın âyetlerinin inkâr edilip alaya alındığı yerde olursanız, bu saygısızlığı yapanlar, başka bir konuya geçinceye kadar onların yanından ayrılın, yoksa siz de onlar gibi olursunuz.

Şüphesiz Allah müşrik, kâfir ve münafıkları cehennemde bir araya toplayacaktır.

Ey iman edenler! Münafıkların gözü daima sizin üzerinizdedir. Allah size bir zafer nasip ettiğinde hemen size koşar, “Biz de hep sizinle birlikteydik” derler. Fakat müşrik ve kâfirler bir başarı kazanırlarsa, bu defa da onlara doğru koşup “Bizler şu mü’minlere destek vermemekle, size destek vermiş olmadık mı? Ayrıca onlardan gelebilecek tehlikeleri de önceden size bildirdik” derler. Allah bu yaptıklarından dolayı onlara Kıyamet ve Hesap Günü hak ettikleri cezayı verecektir. Allah müşrik, kâfir ve münafıkların mü’minlere üstün gelmelerine izin vermeyecektir.

Münafıklar akılları sıra Allah’ı aldatmaya çalışıyorlar, oysa Allah onların tuzaklarını boşa çıkararak gerçek yüzlerini gösterecektir. Onlar namaza da isteksizce, ayak sürüyerek kalkarlar ve namazı gönülden iman ettikleri için değil, gösteriş için kılarlar ve Allah’ı pek az akıllarına getirirler. Bu münafıklar, imanla küfür arasında yalpalayarak gider gelirler, ne o tarafa ne de bu tarafa ait olabilirler. Böyle bir sapıklığı inatla sürdürüp de vazgeçmeyenleri sen doğru olana döndüremezsin.

Ey iman edenler! Siz sakın mü’minleri bırakıp da müşrik, kâfir ve münafıkları dost edinmeyin. Yoksa siz de Allah’ın size azap etmesi için apaçık bir delil ortaya koymuş olursunuz. Münafıklar cehennemin en alt tabakasında yanacaklardır ve kendilerine yardım edecek hiç kimse de bulamayacaklardır. Ancak tevbe edip, dini yalnızca Allah’a has kılarak O’na karşı sorumluluklarını samimiyetle yerine getirenler, bağışlanacak ve mü’minlerle birlikte ödüllendirilecekler.

Eğer şükreder ve iman ederseniz, Allah size niçin azap etsin ki? Allah, şükrün karşılığını verendir, her şeyi bilendir.

Allah, zulme uğrayan kimseden başkasının apaçık kötü söz söylemesini sevmez. Şüphesiz Allah her şeyi duyar, her şeyi bilir.

Bir iyiliği açıklar yahut gizlerseniz veya bir kötülüğü bağışlarsanız bilin ki Allah çok affedicidir ve dilediği her şeyi yapmaya kadirdir.

Allah’a imanla peygamberlerine imanı birbirinden ayırıp, peygamberleri inkâr yolunu seçenler, imanla küfür arasında gidip gelenlerdir. İşte bunlar, küfrü imana tercih eden gerçek kâfirlerdir. Biz kâfirler için cehennemde çok çetin bir azap hazırladık.

Allah ve peygamberlerine iman edip, peygamberlerden birini diğerinden ayırmayanlara gelince; Allah onlara mükâfatlarını verecektir. O çok bağışlayıcı ve merhamet edicidir.

Ey Peygamber! Kitap Ehli olanlar, sana gökten bir kitabın indiriliyor olduğunu görmek istediklerini söylüyorlar. Onlar Musa’dan daha büyük bir mucize olmak üzere, kendilerine Allah’ı göstermesini istemişlerdi. Bu densizlikleri, küstahlıkları sebebiyle de şiddetli bir sarsıntı ile sarsılmışlardı. Ayrıca da onlar, onca ilahi ikaz, mucize ve Allah’tan apaçık âyetler gelmesine rağmen, bir de tutup altından yapılan buzağı heykelini kutsallaştırıp ilah edinmişlerdi. Sonra bu şirklerinden tevbe edip doğruya yönelince Biz de onları bağışladık ve Musa’yı Allah’ın davetine çağıran bir kitapla destekleyip güçlendirdik.

Tevbelerinin ardından Allah’tan başka ilah edinmeyeceklerine, O’nun daveti hayat nizamına iman edip uyacaklarına dair verdikleri sözlere şahit olarak Tur Dağı’nı üzerlerine yükselttik.

Vaktiyle onlara “Yakınınızdaki şu şehre, halkına tevazu göstererek, saygılı bir biçimde girin ve cumartesi günü av yasağını da aklınızdan çıkarmayın, ona uymayı ihmal etmeyin” demiştik. Onlar da uyarılara uyacaklarına dair söz de vermişlerdi, ama buna rağmen sözlerinde durmadılar. Bir süre sonra da Allah’ın âyetlerinden yüz çevirip, şirk ve küfre dönmekle birlikte, peygamberlerini öldürdüler. Onların izinden giden takipçileri, şimdi sana diyorlar ki: “Bizim kalplerimiz, senin söylediklerini kabule kapalıdır, davetinle ilgilenmiyoruz, sen git onu başkalarına anlat, bizimle uğraşma!” İşte bu nankörce tutumları yüzünden kalpleri köreldi, artık onlar iman etmezler.

Bu Kitap Ehli olduklarını iddia edenler, Meryem’e de korkunç bir iftira atmışlardı, ayrıca “Biz Meryemoğlu İsa Mesih’i de öldürdük.” demişlerdi. Oysa onlar İsa’yı ne öldürdüler ne de çarmıha gerdiler, öyle zannettiler. Aslında İsa’yı çarmıha gerdiklerini söyleyenlerin de çarmıha gerdiklerinin İsa olup olmadığı konusunda kafaları karışıktı, o konuda zanna uydular. Kesin olan şu ki İsa’yı onlar öldürmediler. Allah İsa’yı onların bilemediği bir ölümle öldürüp, yüksek bir makama kavuşturdu.

Allah’ın gücü her şeye yeter, O’nun hükmünün önüne kimse geçemez.

İsa’nın peygamberliğine inanmayıp, davetine karşı çıkıp, çarmıha gererek öldürdüklerini söylemelerine rağmen, çarmıha gerdiklerinin İsa olup olmadığından emin olmayanların hepsi, son nefeslerini vermeden önce öldürdüklerinin İsa olmadığı gerçeğine kesin olarak inanmıştır. İsa Kıyamet Günü onların yapmak istedikleri hakkında onlar aleyhine şahitlik yapacaktır.

Biz o Yahudilere sözlerinde durmamaları, Allah’a ve peygamberlere itaatsizlikleri, insanların Allah’ın daveti hayat nizamını yaşamalarına engel olmaya çalışmaları, Allah’ın yasakladığı ribâyı almaları ve insanların mallarını haksız yollardan yemeleri sebebi ile önceleri helal kıldığımız, temiz ve güzel bir kısım yiyecekleri haram kıldık. Âhirette de bu nankörler için çok çetin bir azap hazırladık.

Onların içinde sana indirilen Kur’an ile senden önceki peygamberlere, Allah’ın indirdiği kitaplara iman eden, namazlarını kılan, zekâtlarını veren ve Âhiret Günü’ne de inanan, ilimde derinleşmiş mü’minler az da olsa vardır. İşte onlara da büyük mükâfatlar vereceğiz.

Ey Peygamber! Biz Nûh’a ve sonraki peygamberlere vahyettiğimiz gibi sana da Kur’an’ı vahyettik. Tıpkı İbrahim’e, İsmail’e, İshak’a, Yakub’a ve evlatlarına, İsa’ya, Eyyub’a, Yunus’a, Harun’a ve Süleyman’a da vahyedip, Davud’a da Zebur’u verdiğimiz gibi ve daha önce sana kıssalarını anlatıp, isimlerini bildirdiğimiz peygamberlerden başka, sana kıssalarını anlatmadığımız, isimlerini bildirmediğimiz peygamberlere de vahyettik. Ayrıca Musa’ya da sözümüzü ilettik.

Biz bütün peygamberleri, yaratılmalarının amacını insanlara bildiren ve bu amaca uygun olan hayatı yaşamaya davet eden uyarıcı ve müjdeciler olarak gönderdik. Böylece insanların, “Yaratılışımızın sebebinden ve Allah’ın bu davetinden haberimiz yoktu” demek gibi bir mazeretleri olmayacaktır. Allah her şeyi yerli yerinde yapan, üstün ilim, kudret ve hüküm sahibidir.

Allah, kendi ilmiyle sana indirdiği Kur’an’ın bizzat şahididir; melekler de buna şahittir. Aslında şahit olarak Allah yeter.

İnkâr eden ve başkalarını da Allah’ın davetinden alıkoyanlar şüphesiz doğru yoldan sapmışlardır. Allah böylelerini asla affedecek değildir, onlar gerçeği inkâra kendilerini şartlandırmışlardır. Sonunda da orada kalmak üzere hak ettikleri cehenneme atılacaklar. Bunu yapmak Allah için hiç de zor değildir.

Ey insanlar! Allah’ın elçisi Peygamber, size yaratılışınızın sebebini ve buna göre nasıl yaşamanız gerektiğini bildiren ilahi bir kitap getirdi. Kendi iyiliğiniz için onun davetine iman edip, gereklerini yerine getirin. Bu gerçeği kabul etmez de yüz çevirirseniz, iyi bilin ki Allah sizin imanınıza muhtaç değildir.

Göklerde ve yerde ne varsa hepsi Allah’ındır. Müşrik ve kâfirlerin dışında herkes ve her şey O’na itaat eder. Allah yarattıklarının nizamını en mükemmel kuran, yasalarını yapıp yaşatan, ilim ve hüküm sahibidir.

Ey İncil’e tabi olduklarını iddia edenler! Aslından koparılıp değiştirilmiş olan İncil’deki, Allah ve O’nun peygamberi olan Meryemoğlu İsa hakkında uydurulmuş aşırılıklardan sakınıp, Kur’an ile bildirilen gerçeğe yönelin.

Meryemoğlu İsa Mesih, Allah’ın Meryem’in rahminde yaratıp, dünyaya getirttiği kulu ve elçisi bir peygamberidir. Artık gerçek dışı uydurmalardan vazgeçip, Kur’an’a ve Peygamber’e inanın. “Allah; baba, oğul ve kutsal ruh olmak üzere üçtür” demeyin, kendi iyiliğiniz için bu asılsız inancınızdan vazgeçip, kurtulun. Allah tek olan ilahtır ve Allah evlat edinmekten münezzehtir. Göklerde ve yerde ne varsa hepsi Allah’ındır, O’ndan başka gerçek ilah yoktur, yarattıkları üzerinde hüküm koyma yetkisi yalnızca O’na aittir.

İsa Mesih de melekler gibi Allah’a kulluk etmekten kaçınmaz, O’na karşı asla nankörlük ve küstahlık etmez, kibirli davranmazdı. Her kim de, Allah’a karşı nankörlük edip, kibirlenip küstahlaşarak O’nunla birlikte başka ilahlar edinirse, iyi bilsin ki Allah, Hesap Günü cezasını verecektir.

Allah, davetine iman edip, buna uygun yaşamaya çalışanları en güzel nimetlerine kavuşturup mükâfatlandıracak, daimi kalmak üzere cennetlerine yerleştirecek. Allah’ın davetinden kibirlenip, böbürlenerek yüz çevirenleri ise ebedî kalacakları cehennem azabına mahkûm edecektir, onlar orada kendilerini azaptan koruyup kurtaracak, bir yardımcı da bulamayacaklardır.

Ey insanlar! Size Rabbinizden bir nur ve O’nun âyetlerinden oluşan bir rehber olmak üzere Kur’an ulaştırılmıştır.

Peygamber’in Allah adına, Kur’an ile yaptığı davetine iman edip sarılanları, Allah karanlıklardan aydınlığa çıkaracak, rahmet ve ihsanı ile mutluluğa ulaştıracaktır.

Ey Peygamber! Mü’minler senden birinci dereceden mirasçı olmayanlar hakkında, Allah’ın hükmünü sorup bilgi istiyorlar. Onlara de ki: “Allah size onlarla ilgili şu hükümlerini bildiriyor.”

Şayet bir erkek geride çocuk bırakmadan ölürse ve erkeğin geride bir kız kardeşi kalmışsa, mirasın yarısı o kız kardeşe ait olur. Eğer bir kadın çocuksuz olarak ölürse ve geride bir tek erkek kardeşi kalmışsa, mirasın tamamı o erkek kardeşin olur. Fakat çocuksuz olarak ölen erkeğin geride iki kız kardeşi kalmışsa mirasın üçte ikisi bu kız kardeşlerindir. Şayet ölen erkeğin geride kalan erkek ve kız kardeşleri varsa bu durumda erkeğe iki, kadına bir pay verilir. Allah size bu hükümlerini açıklıyor ki, şaşırıp da yanlışlık yapmayasınız. Her şeyin tek ve mutlak doğrusunu bilen yalnızca Allah’tır.