Fussilet Sûresi Açıklamalı Meali

¹Hâ. Mîm. Dinle, ey insanoğlu! Senin pek iyi tanıdığın ve sürekli kullandığın harflerden oluşan fakat hem lafzı, hem de manasıyla eşsiz bir mucize olan bu mesaja kulak ver

²Bu Kur’an dünyada rahmetiyle bütün insanları kucaklayan rahmân ve ahirette ise merhametini sadece mü’minlere tahsis etmesiyle rahîm olan Allah katından indirilmiştir.

³İnsanı konuşmak, okumak ve yazmak kabiliyetleri ile yaratan Allah, gerçeği düşünüp aklını kullanarak anlayan ve bilen bir topluluk için, insana doğru ile yanlışı birbirinden ayırt edebilmesi amacıyla âyetleri ayrıntılı bir şekilde açıklanmış olan Kur’an’ı göndermiştir. Bu Kur’an Arapça dilinin harflerinden oluşan sözlerle okunup rahatlıkla anlaşılan bir kitaptır. Kur’an’ın ilk muhatabı olan Araplar, şâyet başka bir dili konuşuyor olsaydınız, o zaman ayetlerimizi o dilde gönderecektik. Şu hâlde, İslâm dâvetçilerine bir görev düşüyor: Bu görev halkı aydınlatarak, Arapça bilmeyen toplumların da bu evrensel mesajı anlamasını sağlamaktır.

⁴Yine bu kitap, insana yaratılış sebebini bildirip, ona davet eden, davete uyulması konusunda da insanı cehennem ateşine karşı uyaran ve uyarıya iman edip sorumluluklarını yerine getirenleri ise cennetle müjdeleyen ilahi bir kitaptır. Fakat insanların çoğu Kur’an’ın âyetleri üzerinde yeterince düşünmeden duymazlıktan gelir ve inatla ondan yüz çevirir. Bu yüzden Allah’ın davetini dinleyip kendilerini kurtuluşa iletecek gerçeklere kulak vermezler. İnkâr edenler öyle önyargılıdır ki; ne söylesen işitmezler.

⁵Böyleleri bir de derler ki: Ey Muhammed! Boşa uğraşma! Senin Kur’an ile bizi çağırdığın hayat tarzı ve tevhid inancı, aklımıza da gönlümüze de yatmıyor; söylediğin şeylere karşı da kalplerimiz kapalıdır. Kulaklarımızda da sanki bir tıkaç ve sağırlık vardır, hiçbir şeyi duymak istemiyoruz. Hayat nizamımızı reddetmenden dolayı bizimle senin aranda aşılması imkânsız ve anlaşmamıza engel olacak bir manevî perde bulunmaktadır. Seninle aramıza bir mesafe koymuş durumdayız. Onun için sen bize öğüt vermeyi bırak da şu savurduğun tehditleri gerçekleştirmek için elinden geleni yap. Elinden geleni ardına koyma, sonuç değişmeyecek. Biz de davetine engel olmak için elimizden ne geliyorsa onu yapacağız diyerek alay ettiler.

⁶Ey Peygamber! Sen onlara de ki: Ben de ancak sizin gibi ölümlü bir insanım ve bugüne kadar da içinizde yaşadım. Siz istemedikten sonra bu hakikatleri yüreğinize zorla sokamam. Lâkin sizden ayrı olarak bana peygamberlik vazifesi verildi. Benim sizden farkım bana Allah’tan başka gerçek ilahın olmadığı vahyolunuyor. Gelin şu inattan vazgeçin ve tek hükümran, tek yasa koyucu olarak Allah’a uyun. Yalnız Allah’ı ilah edinerek, O’na ve daveti olan hayat nizamı olan tevhid ile yaşamaya yönelin. Artık tek hükümran, tek yasa koyucu olarak Allah’a uyun! O’ndan günahlarınız için bağışlanma dileyin. Hakikat ortada apaçık dururken Allah’la birlikte başkasına ilâhlık yakıştırıp O’na ortak koşanların ve davetinden yüz çevirenlerin vay haline!

⁷Böyleleri ihtiyaçtan fazlası mallarından, bencillik ve cimrilik gibi bütün manevî kirlerden arınmanın sembolü olan zekâtı vermezler. Hakikati yaşamanın gerektirdiği maddi-manevi bedeli ödeyip de arınmayı da göze alamazlar. Zaten müşriklerden zekat vermeleri de beklenemez. Çünkü onlar, dünya hayatının hesabını vereceklerini kabul etmeyerek, âhireti görmezden gelip inanmazlar.

⁸Allah’ın davetine tevhid imanıyla iman edip imanlarının gerektirdiği gibi yaşamak uğrunda malları ve canları ile cihat etmek gibi sâlih ameller işleyenlere gelince. Hiç şüphesiz onlar için ahirette bitip tükenmeyen mükâfatlar vardır.

⁹Ey Peygamber, o müşriklere de ki: Üzerinde yaşadığınız yeryüzünü bir evresi 1000 yıla eşdeğer olan iki günde yaratıp bunca nimetlerle donatan, nizamlarını kurup yasalara bağlayıp yaşatan Allah’la birlikte başka ilahlar edinerek kudret ve egemenliğinde O’na ortaklar koşuyorsunuz. Allah, sizi hayrınıza olan bir hayatı yaşamaya davet ederken siz gerçekten inkâr ediyorsunuz. Yarattığı varlıklara yasa koyma ve yarattıklarını yönetme hakkı Allah’ındır. Fakat Allah âlemlerin tek ve gerçek Rabbi iken insanlardan bazıları insanlara yasa koyma hakkı ve toplumları yönetme hakkı bizimdir der. Böylece yasa koymada, toplumları yönetmede Allah’a ortak koşarlar. Allah hiçbir zaman yasa koymada, toplumları yönetmede kendine ortak kabul etmez.

¹⁰Allah, arzı yarattıktan sonra yeryüzüne sarsılmaz sabit dağlar yerleştirdi ve dengesini kurdu. Yeryüzünü su, ağaç, hayvan bitki ve madenler gibi sayısız nimetlerle yaşanabilir ve verimli bir hale getirdi. Canlıların yiyecek ihtiyaçlarının temini için orada belli bir düzen tesis etti ve nimetlerini canlılar arasında ilâhî adalet ilkelerine göre dengeli bir biçimde pay etti. Rabbiniz Allah bütün bunları önceki iki günle birlikte dört gün diye bildiğiniz dört evrede tamamladı.

¹¹Sonra ilim ve kudretiyle gaz ve su buharı halinde olan göğe yönelip şekillendirdi. Ardından, kudretinin bütün bir kâinat üzerinde hâkim olduğunu temsilî olarak göstermek için gökyüzüne ve yerküreye: Benim kâinata koyduğum yasalara İsteyerek veya istemeyerek, boyun eğin, su ve bitkiyi verin diye buyurdu. Her ikisi de fıtratlarında var olan yaratılış gayelerini seslendirip “isteyerek boyun eğdik, yani Allah neyi dilerse o mutlaka olur” dediler.

¹²Böylece gökyüzünü, her bir günün uzunluğu 1000 gün olan iki günde, yedi kat gök yani yedi tabaka halinde şekillendirdi ve nizamlarını kurup yasalara bağlayarak her göğe kendi görevini bildirdi. Ve biz, yeryüzüne en yakın olan göğü yani birinci kat semayı kandillerle yıldızlarla süsledik. Oradan insanlara zarar gelmeyecek bir sistem kurup, henüz bilemediğimiz nice önlemlerle onları elektromanyetik etkilerden bozulmaktan da koruduk. İşte bunlar, mutlak güç ve kudret sahibi olmasıyla Azîz, her şeyi bilmesiyle de Alîm olan Allah’ın eseri ve takdiridir. Böylece Allah’ın takdiriyle, gökler ve yer, her biri uzun evreleri ifade eden, altı evre yani altı günde yaratılmış oldu.

¹³Ey Peygamber! Bu gerçeklere rağmen Eğer onlar bu hakikatleri duydukları halde hâlâ Allah’ın davetine iman etmekten yüz çevirirlerse onlara de ki: İşte sizi vahye karşı, sizin gibi kayıtsız kalan Âd ve Semûd ‘un azgınlık etmeleri sebebiyle başlarına gelen kasırga veya yıldırım gibi çarpan bir azap ve felakete karşı uyarıyorum

¹⁴Hani Peygamberleri onlara her türlü meşru ikna yollarına kullanarak geldikleri zaman: Sınırlarını Allah’ın belirlediği bir hayat yaşayın ve böylece Allah’tan başkasının yasalarına uyarak insanlara kulluk etmeyin, demişlerdi. Fakat onlar, «Rabbimiz uygun görüp bizden böyle bir şey isteseydi uyarmak ve söylediklerinize inanmamız için sizi değil de elbette melekleri elçi olarak gönderip bunu bize bildirirdi. Bu yüzden biz size inanmıyor ve sizinle gönderilen bu daveti reddediyoruz demişlerdi.

¹⁵Âd kavmine gelince: Onlar yeryüzünde küstahça dolaşıp bu davete haksız yere karşı çıktılar. Böbürlenerek büyüklük tasladılar ve: Güçlerine taparcasına bizden daha kuvvetli kim var, kimse bize bir şey yapamaz dediler. Hayret Her şeyi yaratan Allah’ın gücünü ve kendilerinden çok daha kuvvetli olduğunu varlık âlemine bakarak hâlâ görmek istemediler mi? Onlar bu ve benzeri gerçekleri görmeyerek bizim âyetlerimizi ve gerçeklere işaret eden mucizelerimizi de bile bile inkâr ediyorlardı.

¹⁶Bundan dolayı biz de onlara dünya hayatında amellerinin karşılığı olan alçaltıcı bir azabı tattırmak için uğursuz saydıkları o kara günde uğultulu ve dondurucu bir kasırga yollamış ve dünyalarını başlarına yıkmıştık. Ahiret azabı ise hiç kuşkusuz dünyada onlara tattırılan azaptan daha rezil edici ve çok daha şiddetli olacaktır. Kendilerine hiçbir zaman ve hiçbir şekilde yardım da edilmeyecektir kurtulamazlar da.

¹⁷Semûd kavmine gelince. Peygamberlerimiz vesilesiyle onlara, hak ve bâtılı açıklayıp gidilmesi gereken doğru yolu gösterdik. Ama onlar peygamberin davetini reddederek gerçekleri görmemeyi ve sapkınlığı, vahyin rehberliğindeki doğru yola tercih ettiler ve bâtıl nizamları ile yaşamaya devam ettiler. Böylece yapmakta oldukları kötülükler ve kazandıkları günahlar yüzünden yıldırım gibi inen perişan edici bir azap, kendilerini kıskıvrak yakalayıverdi ve sonunda helak oldular.

¹⁸Peygamber ve onunla birlikte ayetlerimize iman edenleri ise dünya ve âhiret azâbından kurtardık. Onlar kötülüklerden sakınıp Allah’tan korkuyorlardı.

¹⁹Kıyamet Günü Allah’ın davetine karşı çıkıp küfürde ısrar ederek O’na başkaldıran Allah düşmanlarının hepsi, ateşe sürülmek üzere gruplar halinde toplanıp bir araya getirilirler.

²⁰Nihayet Cehennemin önüne getirildiklerinde ağızları mühürlenecek ve işittikleri şeyler hakkında kulakları, gördükleri şeyler hakkında gözleri hatta derileri ve cinsel uzuvları gibi organları, yaptıkları çirkin işlerle ilgili onların haklarında aleyhine şahitlik edecekler. Bu organlar tarafından işitilen sesler, görülenler ve deri ile hissedilen duyular ve bunların ilahi kayıtlama sisteminde kaydolan kayıtlar şahitlik edecektir.

²¹Onlar da temas ettikleri her şeyi bir bir anlatan vücut derilerine: Niçin aleyhimize şahitlik ettiniz? derler. Derileri de onlara: Her şeyi konuşturan Allah, bugün konuşma yeteneği vererek bizi de konuşturdu. Aslında, biz de şimdi sizin şaşırmanıza şaşıyoruz. Zira sizi ilk defa hiç yoktan var edip konuşma kabiliyetiyle yaratan O’dur. Gönderdiği kitaplar ve peygamberlerle ikinci defa yine yaratılacağınızı ve her şeyden hesaba çekileceğinizi de haber vermişti O’nun her şeye gücü yeter, İşte hesap vermek üzere şimdi yine O’na döndürülüyorsunuz, diye cevap vereceklerdir.

²²Siz kötü işler yaparken, halktan utanıp gizleniyordunuz. Hâlbuki dünya hayatınızda yaptıklarınıza kulaklarınızın, gözlerinizin ve derilerinizin âhirette aleyhinize şahitlik edeceğinden dolayı uyarılmıştınız. Fakat buna inanmayıp Allah’a şirk koşmaktan vazgeçmiyor ve günahlarınızı gizleme gereği bile duymuyordunuz. İşlediğiniz günahlardan da düşünüp çekinmiyor ve sakınmıyordunuz. Üstelik yaptıklarınızdan çoğunu Allah’ın bilmeyeceğini ve hesaba çekmeyeceğini sanıyor ve Allah yaptıklarımızın hepsini nasıl bilecek?” diyordunuz. Onun için günahlara karşı bu denli cüretkâr oldunuz. Gördünüz mü her şey nasıl ortaya çıkıyor?

²³Rabbiniz hakkında bizi nereden görecek, hem görse de affeder” şeklinde beslediğiniz ön yargılı kuruntularınız ve yanlış düşünceleriniz var ya. İşte sizi o kötü duruma düşürüp mahvetti ve hüsrana uğrayıp kaybedenlerden oldunuz.

²⁴Şimdi müşrik ve kâfirler azabın acısına dayanıp sabretseler de sabretmeseler de onların hak ettikleri yer daimî kalacakları dayanılmaz cehennem ateşidir. Ve kendilerini düzeltmelerine izin verilmesi adına tekrar dünyaya dönmek ve Allah’ın davetine uygun yaşamak için özür dileyip Rablerinden hoşnutluk isteseler de Allah’a yalvarsalar da iş işten geçmiştir. Özürleri dikkate alınmayacak ve kendilerine böyle bir izin asla verilmeyecektir. Ahiret ceza ve mükâfattan ibarettir. Uydurdukları şey onların ateşi olacaktır.

²⁵Biz Allah’a nankörlük edip başkaldırmaları sebebi ile şeytan ve birtakım şeytanlaşmış insanları onlara arkadaşlar olarak musallat ettik. Onlar geçmişteki yaptıkları ve gelecekteki yapmayı düşündükleri yanlış ve kötülük adına ne varsa hepsini bunlara doğru ve güzel gösterdiler. Kendilerinden önce gelip geçmiş bilinen ve bilinmeyen kimi varlıklar ve kâfir insanlar için uygulanan azap onlara da hak olmuştur. Kuşkusuz onlar yaptıklarına çok pişman olan ve hüsrana uğrayan kimselerdi. Bilsinler ki; her kim dünyada yasalarımıza karşı çıkar, insanların yasalarına uyarak hayat yaşarsa ahiretteki cezası cehennemdir. Çünkü onlar Allah’ı tek ilah olarak kabul etmemiş, Allah’ın yasa bildirme, yönetme gücüne karşı çıkmışlardır.

²⁶Allah’ın daveti olan hayat nizamına düşman olup Allah’ın âyetlerini inkâr edenler birbirlerine: Sakın bu Kur’an’ı dinlemeyin ve başkasının dinlemesine de izin vermeyin. Duyulup içeriğinin anlaşılmasını engellemek için insanları başka şeylerle meşgul edip okunurken araya saçma, anlamsız boş sözler uydurun. Kur’an hakkında yanıltıcı itirazlar geliştirin, basın-yayın araçlarını da kullanarak Kur’an tebliğcilerini susturmak için bu yolda her türlü yaygarayı koparıp gürültü çıkarın. Çünkü onu duyan, etkisinde kalıp bir anda değişiveriyor. Bunun için, din adına uydurulmuş bidat ve hurafelerle, ilgi çekici menkıbelerle, hikayelerle vs. mümin kitleleri oyalayıp uyutmaya çalışın. Siz Allah’ın emirlerini Kur’an’dan öğrenmeye çalışmayın; Onu en iyi anlayıp açıkladıkları sanılan bel’am kılıklı Siyonist kuklalarına ve başka kitap ve yayınlara kulak kabartın. Çünkü onun kitleleri etkileyen muazzam gücünü ancak bu şekilde bastırıp Müslümanlara üstün gelebilirsiniz derler. Bugün de küfür âlemi ve yandaşları emperyalist metotla Müslümanları çeşitli oyun ve eğlenceye daldırmak, gürültüler içinde boğmak, böylece Kuran’a ve hükümlerine karşı duyarsız ve duygusuz hâle getirmek ve Kur’an’ı, hayatın dışına çıkarmak için çaba harcamaktadırlar. Kur’an’ı anlamak istedikleri halde, "Siz Kur’an’ı anlayamazsınız, O’nu sadece biz anlarız, O’nu ancak bizden öğrenebilirsiniz", "Kur’an, ancak Arapça okunursa sevaptır". "Anlamasan bile Arapça telaffuz etmen bile yeter" deyip insanları anlamadığı dil olan Arapça okumaya zorlamak, ancak duygusal tatmin sınırında kalacak boş bir zaman harcama, dolayısıyla insanları Kur’an’dan uzaklaştıran ve anlaşılmasını engelleyen bir uğraştır.

²⁷Madem öyle, Biz de kâfirlere dünyada ve âhirette şiddetli bir azabı tattıracağız. Ve kesinlikle onları dünyada yaptıkları amellerin en kötüsüyle yargılayıp cezalandıracağız.

²⁸İşte bu, âyetlerimizi inkâr etmelerinden dolayı Allah düşmanlarının cezası olan ateştir. Âyetlerimizi bile bile inkâr etmelerine karşılık onlara, ceza olarak içinde sürekli kalacakları cehennem yurdu vardır.

²⁹Artık ateşten çıkma ihtimalleri olmadığını gören kâfirler, cehennemde acılar içinde kıvranırken, sanki kendilerinin hiçbir suçu yokmuş gibi bir yandan da şöyle diyecekler: Ey Rabbimiz! Seni ilah edinmekten alıkoyup, davetinden yüz çevirmek için bizi saptıran, bildiğimiz bilmediğimiz varlıkları ve vesvese verip aklımızı karıştıran insanları, bize göster. Onları ayaklarımızın altına alıp çiğneyelim. Böylece hepimizin en alçağı ve cehennemin en aşağılık en sefil kimselerinden olsunlar diyecekler.

³⁰Buna karşılık, tek Rabbimiz muhakkak Allah’tır" deyip yalnız O’nu ilah edinip, sorumluluklarını yerine getirmek için gayret edenlere ve sonra da Allah’ın yasalarına uyarak amelleriyle dosdoğru bir yolda olanlara gelince. Kıyamet Günü mezarlarından kalkarken onların üzerine rahmet melekleri indikçe iner ve onlara şu ilâhî müjdeyi derler: Azap görür müyüz diye geleceğiniz için korkmayın. Geride bıraktıklarınıza karşı da hiç üzülmeyin ve Allah’ın size söz verdiği cennetlere girip mutlu olun.

³¹Ve melekler sözlerine şöyle devam ederler: Biz dünya hayatında da ahirette de sizin koruyucu dostunuzuz. Eğer, dost olmanın gereklerini yerine getirirseniz Cennette canınızın çektiği her şeye kavuşacaksınız. İstediğiniz her nimet de emrinizde ve sizin olacaktır.

³²Bütün bunlar Allah’ın davetine icabet eden, bu uğurda ellerinden gelen gayreti gösterenler için bağışlayıcı ve merhamet sahibi Allah’ın sizlere ikramıdır diye kulaklarına fısıldayacaklar.

³³Güzel ahlakı ve örnek yaşayışıyla insanları yalnız Allah'ın ilahlığına yani tevhide davet eden, imanına yaraşır güzellikte salih amel işleyen ve: " Muhakkak ki ben sadece Allah’ın yasalarına göre yaşayıp, şirki terk ederek Allah’ın hükümlerine içtenlikle teslim olan, Müslümanlardanım" diyenden daha güzel sözlü kim olabilir?

³⁴Şüphesiz iyilikle kötülük gibi, Lâ ilâhe illallah’a şehadet edenlerle Allah’a şirk koşanlar da asla bir olmaz. Başkasının kötü olması, senin de kötü olmana gerekçe olmasın. O hâlde, ey Müslüman! Sen kin duyma; aksine, onlara şefkat ve merhametle yaklaş; Hakka davet ederken, şahsına yapılacak kötülüğe ve cahillik edenin cehaletine, iyiliğin en güzeliyle ve sabrınla karşılık ver. Şirkin seni fitneye düşürmesini bertaraf et. O zaman göreceksin ki sana düşman olan kimse adeta sımsıcak ve çok yakın bir dost olmuştur.

³⁵Bu güzel duruşu herkes sergileyemez. Böylesi bir meziyete ancak Allah’a güvenini kaybetmeyip sıkıntılara sabredenler ulaşabilir. Diğer bir deyişle buna ancak ilim, irfan, şefkat, merhamet gibi yüksek ahlak ve faziletten büyük bir pay sahibi olanlar ve insanları Allah’ın adalet nizamına davet etmekten manevi haz duyanlar kavuşturulur.

³⁶Bununla birlikte, nihâyet İslâm dâvetçisi de bir insandır; inatçı cahiller karşısında öfkesine hâkim olması her zaman kolay olmayabilir. Şeytan ve şeytana uyanlar, “Sana kötülük yapana sen de kötülük yap” şeklinde bir aykırı düşünce ve şeytanî bir dürtüyle seni günah işlemeye sevk edebilir. Ya da vesvese verip seni anlamsız bir kuruntu ve öfkeye sürükleyebilir. İşte böyle olumsuz bir düşünceyle şeytan seni kışkırtacak olursa hemen " Euzu billahi mineşşeytanirracim” yani “Allah’ım, kovulmuş olan şeytandan koru" deyip Allah’a sığın ve O’nu yardıma çağır. Muhakkak ki O her duayı duyandır, şeytandan gelecek bütün vesveseleri her şeyiyle bilendir ve kendisine sığınanları da her türlü kötülüklerden koruyandır. O hâlde, Rabb’ine güven ve insanları güzel öğütlerle O’nun yoluna çağırmaya devam et.

³⁷Gece, gündüz, güneş ve ay O’nun kudretini ve yüceliğini gösteren görsel âyetlerinden ve yaratılış delillerindendir. O halde, sakın güneşe de aya da yahut onlar gibi yaratılmış olanlara da secde etmeye kalkıp onlara ibadet etmeyin. Eğer gerçekten yalnız Allah’a kulluk etmek istiyorsanız onları ve diğer tüm varlıkları da yaratan Allah’a secdeye kapanın. Allah’ı layıkıyla tanımak için de yalnızca O’na umut bağlayıp O’na ibadet edin.

³⁸Eğer onlar bu secde çağrısı karşısında Allah’ın hükümlerine boyun eğmekten kaçınanlar ve Allah’a ibadet etmekten yüz çevirip kibirlenirler hâlâ büyüklenirlerse iyi bilsinler ki bu kendi aleyhlerinedir ve Allah onların kulluğuna muhtaç değildir. Zaten Allah’ı hakkıyla tanıyan mü’minler ve Rabbinin yanındaki melekler gece gündüz hem de hiç yorulup usanmadan Allah’ın rızasını kazanmak yolunda O’nun şanını yüceltip tesbih ederler ve O’na boyun eğip sadece yasalarımıza uyarak ibadet ederler. Bir an için olsun yasalarımıza uymaktan vazgeçmezler.

³⁹Kibirlenip Allah' a secde etmekten kaçınanlar bilsinler ki; Allah’ın sınırsız ilim ve kudretine işaret eden delillerinden birisi de: şu gördüğün çatlamış kupkuru topraktır. Nitekim sen toprağı kuraklık zamanında solgun cansız ve çorak halde görürsün. Ama bulutlar vasıtasıyla üzerine yağmur yağdırdığımızda o kupkuru ölü toprak hemen harekete geçip kıpırdar kabarır ve canlanıp uyanıverir. Böylece rengârenk bitkiler ve meyveler çıkar. Yeryüzüne hayat verip ölü toprağı canlandıran Allah, şüpheniz olmasın ki bir gün ölüleri de diriltecektir. Muhakkak ki O’nun öldürme diriltme gibi her şeye gücü yeter. İşte bu diriliş, insanlar anlasınlar diye kuru toprağın dirilişi ile sembolleştirilmiştir. Kur’an da bildirdikleri ile gerçekleri arayan ölü kalpleri uyaran ve dirilten bir etkiye sahiptir.

⁴⁰Allah’ın ilim ve kudretinin yüceliğini gösteren deliller apaçık ortadayken, ayetlerimizin anlamını çarpıtıp saptıranlar ve doğruluktan ayrılıp inkâra sapanlar asla bizden kaçıp gizlenemezler. Ey insanlar! o halde şu iki kişinin durumunu şimdi bir düşünün. Hangisi daha hayırlı ve iyidir? İşlediği zulüm ve haksızlıklardan dolayı Kıyâmet günü cehennemi hak edip ateşe atılan mı? Yoksa Allah’ın davetine yönelip gereklerini yerine getirdiği için Rabbinin huzuruna güven içinde ve azap korkusu duymadan gelecek olan mı? Ateşe atılmayı hak edenlerle dürüstlüğü ve hakikati ilke edinenler elbette eşit değerde değildir İşte, size doğruyu ve eğriyi gösterdik. Artık yolunuza devam edecekseniz tercihinizi buna göre belirleyin ve bu uyarılara rağmen istediğiniz gibi yaşayın. Özgürsünüz canınız ne isterse onu yapıp bildiğinizi okumaya da devam edin. Fakat ne yaparsanız ona göre muamele göreceksiniz. Şüphesiz ki O, bütün yaptıklarınızı çok iyi görmektedir bunu da iyi bilin.

⁴¹Gerçek şu ki, kendilerine Kur’an ile ulaştırılan mesajlar gelince onun çağrısını yalan sayıp ısrarla inkâr edenler var ya, işte onlar bunun cezasına katlanıp ateşe atılacaklardır. Oysa inkâr etmeden önce biraz araştırsalardı şunu bileceklerdi. Bu Kur’an, insanları doğru yola çağıran ve bildirdiği hükümlerle ilahi gerçekleri anlatan ve eşsiz yücelikte değerli bir kitaptır

⁴²Kur’an, öylesine şerefli ve öylesine sağlam bir kitaptır ki. Hiçbir batıl olan uydurma sözler ona asla sızamaz. O’nun hükümlerini iptal etmek için önünden günlük itirazlarla, arkasından da cahiliye âdetleriyle zarar veremez. Beşerî felsefelerle de gizlice sağından solundan yaklaşıp etkisi altına alamaz. Açık veya gizli, tüm bildirdiği gerçeklerden herhangi birini çürütecek hiçbir yanlışlık, eksiklik ve çelişki Kuran’da yoktur. Ayetler size gönderilirken, Resulümüz size ayetlerimizi okurken; korumamız altındadır. Resulümüz size ayetleri okumadan önce hiçbir yalan hiçbir yanlış karışmamıştır. Çünkü o ayetler her işinde sonsuz ilim, hüküm ve hikmet sahibi ve her türlü övgüye layık olan âlemlerin Rabbi Allah tarafından indirilmiştir. Allah kitabına yanlış şeylerin sokulmasına izin vermez, onu kıyamete kadar korur.

⁴³O hâlde, ey Peygamber ve ey onun izinden yürüyen İslâm dâvetçisi. Sana eziyet eden zâlimlere aldırış etmeden, bu kitap ile insanlığı uyarıp aydınlatmaya devam et! Unutma ki, sana söylenen hakaret ve yalan dolu incitici sözler kavimlerindeki müşrikler tarafından senden önceki peygamberlere de söylenmişti. Fakat onlar her türlü sıkıntıya karşı sabırla direnmiş ve sonunda ilâhî müjdeye mahzar olmuşlardı. O halde onlar nasıl sabretmişlerse sen de sabırla diren. Öyleyse acele etme sen doğru yoldasın. Doğrusu sana Allah tarafından vahyedilen gerçekler, senden önceki peygamberlere de vahyedilmişti. Senin Rabbin tevbe edip davetine yönelenler için çok bağışlayıcıdır. Fakat aynı zamanda davetinden yüz çevirip kendisinden başka ilah edinenleri ise çok çetin bir azapla cezalandırandır. Bundan hiç şüphen olmasın Allah’ın Rahmetine sığının, azabından korkun. Umudunuzu kesmeyin, ama kendinizi garantide gibi de görmeyin.

⁴⁴Şayet Biz, Kur’an’ı Arapça olmayan başka dilde indirseydik, Arap müşrikler o zaman da haklı olarak şöyle diyeceklerdi: İman etmemizi istediğin bu kitabın ayetlerinin anlaşılması için, Arapça ’ya çevrilmesi ve açık seçik açıklanıp bize kendi dilimizle anlatılması gerekmez miydi? Bizler Arabız ve Arapçadan başka dil de bilmeyiz. Hiç halkı Arapça konuşup anlaşan bir topluma, yabancısı olduğu başka bir dille kitap gönderilir mi diye itiraz edeceklerdi? Ey Peygamber! Tüm insanlığa seslenerek de ki: Bu Kur’an, ister Arapça, isterse başka bir dilde konuşan toplumlardan olsun, yaratılış sebepleri olan hayat nizamına inanan tüm insanlar için, bir hidayet rehberi ve gönüllerdeki sıkıntılara kesin bir şifa kaynağıdır. Fakat Allah’ın davetine iman etmeyip bu kitaptan yüz çeviren nankörlere gelince. Ana dillerinde açıkça ve kolayca işitip anladıkları halde onların kulaklarında sanki manevî bir ağırlık ve hakîkati işitmelerine engel bir sağırlık vardır. Bunun için Kur’an onlara anlaşılmaz sözler gibi kapalı ve karanlık gelir. Onlara ana dillerinde seslenilmesine rağmen, sanki kendilerine çok uzak bir yerden sesleniliyormuş da onun için, ayetlerde ne söylendiği anlaşılamayan mesajlar var zannederler. Hayır! Biz ayetleri, kendi içlerinden bir elçi ve konuştukları dil ile anlayacakları şekilde açıklıyoruz! Keşke düşünüp anlasalar!"

⁴⁵Ey Resûlüm! Andolsun ki, geçmişte Biz Musa’ya da Tevrat adında bir kitap vermiştik. Fakat senin kavminin Kur’an hakkında ayrılığa düştüğü gibi Yahudiler de Allah’ın kitabını tahrif ederek o Tevrat hakkında, asılsız ithamlarda bulunup ihtilafa düşmüşlerdi. Eğer azabın belli bir süre ertelenmesiyle alakalı Rabbinin yasasında daha önceden belirlenmiş bir sözü olmasaydı geçmiş ümmetlere olduğu gibi bunların da cezaları ertelenmezdi. Ve aralarında çoktan hüküm verilmiş olurdu da azaba uğratılarak işleri bitirilirdi. Bugünkü Yahudi ve Hıristiyanlara gelince: Onlar işin aslını bilmedikleri için, inkârda ısrar ettiler. O yüzden de Kur’an’ın gerçekten ilâhî kaynaklı olup olmadığı hakkında derin bir şüphe ve tereddüt içinde ileri geri konuşarak bocalayıp dururlar.

⁴⁶İyi bilin ki her kim Kur’an ile yapılmakta olan davete iman eder de ona göre yaşamayı tercih edip doğru ve İslam’a uygun yararlı işler yaparsa bunu kendi iyiliği için yapmış olur ve onun faydasını görür. Her kim de bu davete sırt dönüp onu reddederek kötülük yaparsa o da bunu kendi zararına yapmış olur ve bedelini öder. Rabbin suçsuz kullarına asla ceza verip haksızlık etmez.

⁴⁷Son Saat’in ne zaman gelip de Kıyamet’in ne zaman kopacağını yalnız Allah bilir. O’nun bilgisi izni ve kararı olmadan hiçbir meyve kabuğunu çatlatıp tomurcuğundan çıkamaz. Hiçbir dişi gebe kalmaz ve doğurmaz. İşte bu sonsuz ilim ve kudret sahibi olan Allah, insanları yeniden diriltip hesaba çekecektir. Vakti geldiğinde kıyâmet kopacak ve Allah o hesap gününü yokmuş gibi yaşayan müşriklere: Söyleyin bakalım; Kulluk ve ibâdette benim ortaklarım olduğunu iddia ettiğiniz önderleriniz ve ilahlarınız şimdi nerede diye sorulduğunda Onlar da: Rabbimiz Sana itiraf ediyoruz ki onlardan hiçbiri Senin ilahlığına ortak değilmiş. Senden başka boyun eğilecek bir ilahın ve otoritenin varlığına şahitlik edecek hiç kimse yoktur. Hâlbuki onlar bizi dünyadayken yalanlarıyla kandırırken hep yanımızdaydılar derler.

⁴⁸Daha önce yeryüzünde yaşarlarken Allah’la birlikte ilah edinip dua ve yardım umarak yalvarıp durdukları ve kendilerinden şefaat umup çağırdıkları ne kadar sözde ilah varsa onlardan büsbütün uzaklaşıp kaybolur. Böylece kendileri için onlardan fayda sağlayacak hiçbir kurtuluş çaresi, çıkarılacakları mahkemeden kaçacak hiçbir bahaneleri ve sığınılacak hiçbir yer olmadığını anlarlar. Fakat âhirette geç kalmış olduklarını anlamış olmaları, onları hak ettikleri azaptan kurtarmayacaktır, O Gün artık azaptan kaçıp kurtulmaları mümkün değildir.

⁴⁹İmanı samimi olmayan insan, sanki hiç ölmeyecekmiş ve kendisine verilen nimetleri kullanış biçiminden hesaba çekilmeyecekmiş gibi, mal mülk sahibi olmak için koşuşturup durur. Zenginlik mal mevki gibi hayatın güzel şeylerini isteyip aramaktan asla bıkmaz ve her şeyinin olmasını ister. Ama kendine fakirlik veya hastalık gibi bir kötülük gelince bunun bir imtihân olduğunu göz ardı ederek çabucak endişeye kapılıp karamsarlığa düşer ve Allah’ın rahmetinden ümidini keser.

⁵⁰Başına gelen bir sıkıntıdan sonra Biz onu yeniden bolluk ve rahata kavuşturup bir nimet tattırsak, hemen Bizi unutarak: "Bu zaten benim hakkımdır ve sıkıntılarımdan sonunda kendi çabamla kurtuldum. Hem Ne kıyameti? Ben Hesap Günü diye bir günün olduğuna ve Kıyametin kopacağına falan da inanmıyorum. Haydi müminlerin dediği gibi Kıyâmet koptu diyelim. Öyle bir gün gelip Rabbimin huzuruna çıkarılacak olsam bile, muhakkak beni en güzel şekilde ödüllendirecektir der ve küstahça nankörlük etmeye devam eder. Öyle mi zannediyorlar? Hayır; biz ayetlerimizi inkâr edenlere hesap sormak için, bir nevi şirk koşma olan bu söylediklerini ve yaptıklarını Kıyamet Günü tek tek yüzlerine vuracağız. Ve onlara hak ettikleri en şiddetli azabı tattıracağız.

⁵¹İnkâr ve isyanla yaşamakta inatla direnen insana zenginlik, güç gibi Allah’ın bahşettiği bunca nimetleri verdiğimizde, O’nun davetine icabet etmek yerine nankörlük edip Allah’a yüz çevirir. Ve bâtıl nizamlara yönelip kula kulluk ederek yan çizer. Fakat başına bir bela gelince de hemen Allah’ı hatırlar ve uzun uzadıya dua ederek yalvarıp yardım istemeye başlar. Peki, bunları gerçekten inanarak mı yapar? Elbette hayır! Muhtaç olduğu için, çıkarına geldiği için yapar. Bilin ki ona tekrar nimet versek yine şımarıp azar

⁵²Ey Resûlüm! Sen inkârcılara de ki: Bu Kur’an Allah katından gönderildiği halde eğer bir inat uğruna siz gerçeği örtbas ediyor ve onu yalanlayıp inkâr ediyorsanız haliniz ne olacak? İnkâr ettiğiniz Kur’an Allah tarafından gönderilen kitap olarak kıyamet günü karşınıza çıkarılınca hesaba çekileceksiniz. Gerçeklere sırt çevirerek doğruluk ve haktan ayrılmış olandan daha şaşkın daha ve sapık kim olabilir? Önyargılarınızı bir kenara koyarak hiç düşünmez misiniz?

⁵³Biz onlara, ilmimiz ve kudretimizin ayetleri olan delillerimizi, kâinatın uçsuz bucaksız ufukları olan dış âlemde yeni keşiflerin gerçeklemesiyle bildirmekteyiz. Ve kendi iç bünyelerinde yarattığımız azaların birbirleri arasındaki mükemmel uyumunu da Biyoloji ve Tıp ilimleri ile apaçık göstermekteyiz. Ki böylece Kur’an’ın Allah’tan gelen kesin ve tartışılmaz bir gerçek olduğu kendileri için açıkça ve net olarak belli olsun. Allah Kur’an’la sizleri fıtratınızla uyumlu bir hayatı yaşamaya davet ederken, hâlâ O’ndan şüphe mi edeceksiniz? Rabbinin her an her şeye şahit olması delil olarak onların iman etmeleri için yetmez mi? Allah’ın şahitlik ettiği bu gerçeği zamanı gelince kavrayacaksınız fakat çok geç kalmış olacaksınız. İnsanlar karşı çıksa da inkâr etseler de gerçeği değiştirmez.

⁵⁴Gerçek şu ki, müşrikler apaçık mucize görseler bile yine Kur’an’a inanmaya yanaşmazlar. İşte bu yüzden onlar Hesap Günü’nde yeniden diriltilecekleri ve Rablerinin huzuruna çıkarılıp yargılanacakları konusunda sürekli şüphe içindedirler. Unutmayın ki Allah sonsuz ilmi ve kudretiyle her şeyi çepeçevre kuşatandır ve O’nun her şeye gücü yeter.