Sûre hakkındaAdı · Nüzul zamanı · Konu
Adı: Birinci ayetteki “asr” kelimesi sureye isim olmuştur.
Nüzul zamanı: Mücahid, Katade, Mukatil bu surenin Medenî olduğunu söylemişlerdir. Ancak müfessirlerin çoğu bu sureyi Mekkî kabul etmişlerdir. Ayrıca surenin muhtevası da, Mekke döneminin başlangıcında nazil olduğunu teyid etmektedir. O dönemde İslâmî talimatlar kısa ve çok etkili cümlelerle beyan edilmekteydi. Onu duyan, bir defa duyduktan sonra unutmak istese de unutamıyordu. Sureler kafirlerin dillerine destan oluyorlardı.
Konu: Bu sure, kapsamlı ve kısa sözün benzersiz bir örneğidir. Surenin içinde öyle ifadeler vardır ki mâna itibariyle dünyayı bile kapsar ve bunu yazmak için koca bir kitap gerekir.
Surede açıkça ve kesin bir üslûb ile, insanın kurtuluş yolunun hangisi ve onun için felaket ve hüsran olacak yolun da hangisi olduğu bildirilmiştir. İmam Şafii’nin şu sözü ne kadar doğrudur: “Eğer insan bu sure üzerinde derinlemesine düşünürse, yalnız bu sure onun hidayeti için yeterlidir.” Sahabe-i Kiram nezdinde bu surenin önemi, şu rivayetten çıkarılabilir. Abdullah b. Hısn ed-Derimî Ebu Kaldina’dan rivayet edildiğine göre, Rasulullah ashabından iki kişi birbirleriyle görüştüğü zaman, bu sureyi okumadan ayrılmazlardı. (Taberanî)
Her ayet ayrı satırda; okunuşu, meali ve açıklaması altında. Hangilerinin görüneceğini üstteki Göster düğmesinden seçin; seçiminiz hatırlanır.
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّح۪يمِ
Rahmân ve Rahîm olan Allah’ın adıylaAyet 1–2
2 ayetAsr 1
Asr 2
وَالْعَصْرِۙ ١ اِنَّ الْاِنْسَانَ لَف۪ي خُسْرٍۙ ٢
Mushaf
Okunuş
1Velʿaṣr.
2İnne-lʾinsâne lefî ḫusr.
Türkçe Meal
1Akıp giden zamana, Asra andolsun ki!
2İnsan gerçekten zarar ve ziyandadır.
Açıklamalı meal
1Bu âyetlerin indiği Asra mübarek dönemlere bütün gerçeğiyle yaşadığınız ve Bir daha geri gelmemek üzere Akıp giden zamana, yemin olsun ki,
2Gerçekten yaratılış sebebiniz olan ilâhi davetten yüz çeviren, İnen vahye, o vahyi getiren peygambere sırtını dönen insan, İmanla güvene kavuşmadıkça, müslümanca yaşayıp kin, nefret ve ihtiraslarını yenmedikçe, Peygamberin sorumluluğuna eş görevler yapmadıkça, âhireti unutarak dünyaya bağlanıp, şeytanî güçlerle iş birliğine devam ettikçe hangi asırda yaşarsa yaşasın elbette zarar ve ziyan içindedir, hüsrandadır. Hiç kimsenin yarını veya bir saniye sonrası garanti değildir. Her an ecel kapınızı çalabilir. Hasta olmanız veya birinin gelip sizi öldürmesi gerekmez. Onun için anınızı Allah için güzel şeyler yaparak değerlendirmelisiniz. Nedense insan geçmişiyle övünür. Kötü geçen zamanlar için hayıflanır. Geleceği için olmadık hayaller kurar. Hâlbuki geçmişte yaptığınız hatalardan ders alıp gelecek için doğruluk üzerine yürümeye karar verseniz. Kendinizi daima iyiye doğruya yöneltseniz ne iyi olur.
Ayet 3
1 ayetAsr 3
اِلَّا الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ وَتَوَاصَوْا بِالْحَقِّ وَتَوَاصَوْا بِالصَّبْرِ ٣
Mushaf
Okunuş
3İlle-lleẕîne âmenû veʿamilu-ṣṣâliḥâti vetevâṣav bilḥaḳḳi vetevâṣav biṣṣabr.
Türkçe Meal
3Ancak Allah’a inanıp güvenenler iyi ve güzel işler yapanlar, birbirlerine Hakkı ve Hak yolunda sabır ve sebatı tavsiye edenler müstesna.
Açıklamalı meal
3Ancak şu 4 şey müstesnadır: (1) samimiyetle Allah’a ve âhiret gününe, Hayatın merkezinde Allah’ın olması gerektiğine iman edip imanında da sebat edenler. (2) bu imana yaraşır şekilde salih ameller güzel ve yararlı davranışlar işleyenler. (3) Birbirlerine hakkı hakikati ve onun gerektirdiği salih amellere davet edenler ve kendilerine verilen zamanı bu uğurda kullananlar, haksızlık karşısında tepkisiz kalmayı, hakka ve hakikate karşı en büyük saygısızlık bilenler doğru ve hayırlı olanı, hukuku, adâleti tavsiye edenler. (4) Ve bu yolda uğradıkları sıkıntı ve saldırılara kendileri katlandığı gibi birbirlerine de sabrı, Allah için dayanmayı karşılaşacakları zorluk ve sıkıntılar karşısında ümitsizliğe kapılmadan direnmeyi tavsiye edenler müstesnadır. Bu dört vasfı birlikte üzerinde taşıyan mü’min kimseler, hangi zamanda ve hangi mekânda yaşarsa yaşasın, dünya ve ahirette kurtulacak ve sonsuz mutluluğa ulaşacaklardır. Ancak gerçeği kabul edenler. Geçmişlerindeki kötülüklerin farkına varıp bir daha yapmamak üzere tövbe edenler. Kötülükten uzak duranlar. Allah’ın yasalarına uyanlar! İşte bunlar kurtulanlardır! Böyle olanlar yeryüzünde yaptıkları mücadele sonunda özgürlüklerine kavuşurlarken, ahiret hayatındaki hesaptan yüz akıyla çıkarlar. Yaptıkları güzel hayırlı iyi işlerin mükâfatı olarak cennetle şereflendirilirler.
İlgili ayetler
Türkçe meal Mustafa Çavdar’ın mealinden alınmıştır. Ayet grupları ve gruplar hâlindeki meal Mustafa Çevik’in mealinden alınmıştır. Açıklamalı meal, muhtelif meallerin birleştirilmesiyle oluşturulmuştur.
Arapça metin, Türkiye’de basılan mushafların imlâsıyla yazılmıştır. Latince okunuş: Muhammet Abay, “Çeviriyazı”.
Nüzul sırasına göre bu sûreden önce İnşirâh, sonra Âdiyât indi. Bütün sûreler nüzul sırasıyla